Khawaran.com نشریهء سیاسی، فرهنگی، تاریخی و اجتماعی افغانستان

تابــوت انســـان وانســانيت در حــادثه شــاه دوشمشـــيره دفــن شــد!؟ PDF پرینت ایمیل
مقـــــــالات - اجتمـــاعی
نوشته شده توسط محمد علی مهرزاد   
پنجشنبه ، 6 فروردين 1394 ، 11:50

تابــوت انســـان وانســانيت در حــادثه شــاه دوشمشـــيره دفــن شــد!؟تاریخ کشورما بسیارمسایل و حوادث، گاهی خوب وگاهی بد را در قلب خونین خود جای داده است ؛ ولی امروز به ندا آمده است که آدم نماهای بد با طینت شیطانی در فکرویرانی ارزشهای اسلامی وملی اند، البته نه بخاطراینکه صرف ادمهای بد اندیش وبد کنش وجود دارد؛ اما خطراز انجا ناشی می شود که آدمهای خوب وبا وجدان ا نسانی سکوت می کنند عامل این خشونت را در کجا باید جستجو کرد؟ در نژاد، مذهب، نظامهای مستبد وعیاش، ویا در سیستم سرما یه داری جهان خوارویا درنظام کمونیستی که اخلاق ود ین را مانع پیشرفت می داند،
ویا در حکومات که بر پا یه تبار گرایی وقبیله سالاری استوار است،ویا درجبهات کا ذب شخصیت سازی هفتگا نه وهشت گا نه که در کشورهای ایران وپاکستان ساخته وبافته شدند، وبرجان وشرافت مردم تاختند ویا در شرایط بد اقتصا دی و سیا سی، واجتماعی ویا سنت های دست و پاگیر، وبا لاخره در باورهای زهر آگین که توسط مزدوران استعمار در لباس مذهب که خارج از مرز به خورد مردم مسلما ن افغا نستان دا دند.
شما تصورکنید اگردزدی به خانه شما حمله کند وآثاث خانه شمارا بدزدد، یا اگر جیب بری در سرک جیب شمارا بزند، شما فوری به پولیس شکایت می کنید وخواستار پی گیری ماجرا می شوید ؛ اینک جرمی اتفاق افتاده برای همه روشن است ؛ اما اگر زنی مورد تجاوز قرار بگیرد، نه تنها جسم او بلکه روح او د چار ضرباتی خواهد شد که شاید تا ابد قابل ترمیم نباشد...ولی او می تواند به سا دگی شکایت کند ؟ چگونه می تواند ثا بت کند که آنچه اتفاق افتاده بر خلاف میل وی ویا زور یا تهدید به زور انجام شده است ؟وبا شرم وننگ اجتماعی چه خواهد کرد.
اکنون که اقتصادانان وسیا ست مداران، در حل مسایل اجتماعی کوتا امده اند ؛ وحتی برای بحران های اقتصادی وسیاسی به بن بست رسیده اند وابراز نگرانی می کنند، در حالیکه بحران اخلاقی بحیث بسترو ما در کلیه بحرانات دیگر از نوع اقتصاد، سیا ست، روابط اجتماعی همگی بدون تردید دنبا له رو او هستند، چه انسان در سرنوشت خام خود تمایلش ان است که هرچه د لش خواست به انجام برساند، چرا تا حا لا قانون وعرف نتوانسته جوابگوی آرامش درونی بشررا ارضا کند، ولی اخلاق از عوا طف انسانی مایه می گیرد، هنوز با این همه فراز وفرود اتفاقات غیرقابل جبران وناگوار در کشورما به شکل سا زمان یافته می خواهد راه خودرا توسط شبکه های استخباراتی ودشمنان اسلام با ز کند.!؟ 0
این یک امر مسلم وقبول شده ا ست که خشونت نه تنها از منظراصول اسلامی واخلاقی امری کاملاً وذاتاً ناروا وخلاف منش انسان وا نسانیت است ؛ بلکه پیامد نا گواروابعاد گسترده ان اثرات ماندگار در روح وروان انسان بجا می گذارد،یعنی توسل به آن وتحت هرنوع شرا یطی اخلاقاً زشت ونا درست وغیر انسا نی است. خشونت ورزی جنسيتي ویا تعرض جنسی خلاف کرامت انسا نی است، خشونت حس نفرت وانتقام جویی را در قربانی خشونت بر می انگیزد واورا همه وقت به فکر اسیب متقابل می اندازد، این حمله تلافی جویا نه بدون شک به نوبه خود به اتش تنفر وانتقام گیری را بیشتر شعله ورمی سازد. ا ین نوع رفتار های خشونت آمیز وتجاوز به حریم شرافت وکرامت زن، نها یتاً بنیان وشیرازه اجتماعی را ویران می کند، با هزار درد وتاسف که درین سه دهه اخیر این حالت خشونت وتجاوزوتعرض رفته رفته جامعه را سنگدل واز فضایل شریف انسا نی تهی سا خته است ؛ سکوت در مقابل خوی ومنش خشن وعا ری از انسا نیت عده ای بدون تردید به جنون فکری وروانی وغریزه جنسی حیوانی دچار وکاملاً بیمار؛ جفای است به حق طبقه ای اسیب پذیر جامعه زن در افغانستان.!؟
از طرف دیگر فرهنگ ما اصولاً پرده ای سیا وتاریک بر مسایل جنسيتی کشیده ومعنا یی رابطه انسان بودن سا لم وشرعی را روشن نمی کند؛ چنانچه معنای تجاوزرا به روشنی باید برای مردم توضیح دا د ونباید مردم در تاریکی با قی بمانند،وجرم بودن ان باید پذیرفته شود.بدبختی اینجاست که اصلاً ما برای استفاده از زور وخشونت در رابط جنسی غیر مشروع به آن پیما نه ای که کلیت و جامعیت داشته باشد تعریف درست نداریم ؛ اگرچه قانون خشونت علیه زنان در ین اواخر پاس شده ولی عدم درک از قانون نظر به عدم توانا یی ارگانهای تنفیذ قانون مبنی بر اگاهی جامعه راه طولا نی در پیش ا ست.
سوال اینجاست که همه ما از جمله از دولت گرفته تا به اصطلاح اپوزیسیون، از هنرمندان گرفته تا
روشنفکران ومدافعین به اصطلاح حقوق بشردر این مورد صرف در تئوری نه در عمل در طی محافل نمادین وتجملی خشونت های جنسيتی را تقبیح می کنیم؛ولی آ نچه مهم است ایفای مسئولیت های وجدانی اسلامی وملی در برابر ناموس وطن واز (عفت عمومی) انطوریکه مقام والای این قشر اسیب پذیر ایجاب می کند دفاع واز جریحه دار شدن احساس پاک شان جلوگیری کنیم. در حالیکه از سازمان ملل متحد گرفته تا سازمانهای ملی وبین المللی از جمله (حقوق بشر) و(جامعه مدنی) همه در پی آنند که تا از حقوق زنان دفاع کنند ؛ پس درین اوضاع واحوال بخصوص به اثر جنگهای تحمیلی در سه دهه اخیردر افغانستان زیاد ترین صد مه را طبقه ی زن متحمل شد؛ ایا چگونه می توانیم مفهوم واقعی خشونت علیه زنان را چون عدالت انتقالی ومحاکمه مجرمین جنگی سه دهه اخیرمسکوت وبه آرشیف (ارگ شریف!) محبوس وزندانی شده است به سادگی از کنار آن بگذریم.!؟ شما می دانید که پیامد فاجعه بار جنگهای تنظیمی در افغانستان یکی از مسایل غیرقا بل انکار است که درقدم اول تندرستی وسلامتی جسمی وروانی زنان را نشانه گرفت وتا اکنون حیات این طبقه را تهدید می کند (خشونت غیر قابل کنترول)است.اگر به گذشته دور نگاه کنیم در جوامع قبل از اسلام تجاوزوتحقیرزنان همواره وجود داشته ولی اسلام عزیز یگانه دینی است که کرامت ومقام والای زنان را تثبیت نمود وامروز وجدان بیداربشری وبالاتر از ان اسلام عزیزتجاوزوتعرض راعلیه زنان به عنوان جنا یتی خشن محکوم وعواقب وپیامد ناگوار وغیر قابل جبران انرا روشن ساخته است.
درسه دهه اخیرجنگهای سران تنظیم ها درکا بل، زنان به عنوان غنایم جنگی در هنگام جنگ (تصرف) می شدند واین کا ر برای تشدید انتقام گیری وایجاد ترورووحشت در کابل وو لایات مرسوم شد ؛ این روند با درد ودریغ دردهه های بعدی تا اکنون به شکل خشونت وتجاوز به حریم مقدس زنان کشوردر منا قشات نظامی رسماً تداوم یافت. ولی خوشبختانه این عمل غیر انسانی به عنوان (جنایت جنگی) درمجامع ملی وبین المللی شناخته شدـ ولی آنچه تا حالا بی جواب مانده ـ عدم اجرای محاکمه مجرمین جنگی وبفراموشی سپردن عدالت انتقالی در افغانستان است.
پنهان ما ندن میزان واقعی تجاوز وجود دارد ـ ازجمله ایجاد خانه های امن خود گویای از شرم ونشان دهنده ای وضع نا به هنجار اجتما عی عمل خشونت آمیز نیروهای اهریمنی است ـ نبود گفتمان اجتماعی وفضای گفتگو خود سا نسوری حاصل از شرم قربانی سانسور حکومتی وتلاش سیستماتیک برای پنهان نگاه داشتن مسایل جنسيتی ومشکلات اجتماعی می باشد. چه این پدیده شوم تا هنوز در لاک ابهام قرارداده شده که تا چه پیما نه در جامعه ما فاجعه می افریند.
اسیبهای ناشی از(تجاوزجنسی) جنایت وعمل خشونت باریست که گاه به گاه به مرگ قربانی می انجامد ـ ودر صورت ادامه حیات مشکلات جنسی وروانی فراوانی را برای این قربانیان تجاوز جنسی به همراه دارد ـ البته برشمردن این همه اسیب ها ی حاصل از تجاوز بحثی طولانی و تخصصی را می طلبد که از حوصله این قلم با لاتر است.
ما به این باور هستیم که خشونت ـ عملی ویرانگراست واصولاً اگرنباشد در آنصورت خشونت بحساب نمی اید ـ ولی چگونه می توان با این خشونت وویرانگروتباه کن به دست آورد های انسانی واجتماعی سازنده ودر عین حال ماند گا ر رسید وبه نسل امروز فردا جه نوید و امیدی می توان از یک جامعه سالم که پایبند ارزشهای اسلامی وملی باشد داد.؟درست است که ما ازخشونت وتجاوزبی زار ونفرت داریم ؛ اما توجه کنید که هرگز فعلاً ما احساس مصئونیت نمی کنیم ـ باید عدم خشونت را آموزش داد وتمرین کرد چرا با تغیر وتبدیل مهرهای دولتی وجاینشین کردن عده ای راه چاره اساسی نیست ؛ باید نظامها ی سازش گر وفرصت طلب ووابسته را از بیخ وبن با قیا م ملی وفعالیت های فرهنگی ومدنی به شکل سرتا سری سازماندهی و براه انداخت واز ریشه آنرا تغیر بنیادی داد.


Advertise your business here. Click to contact us.
تنها کاربران عضو شده می توانند نظر ارسال کنند!

!joomlacomment 4.0 Copyright (C) 2009 Compojoom.com . All rights reserved."

 

تـاریخ مطبـوعـات جلد سوم

..
جلد ســوم
تاریخ مطبوعات افغانستان

تاریخ مطبوعات افغانستان

تاریخ مطبوعات افغانستان؛
شامل "نشرات برونمرزی کشور"

مؤلف: پروفیسور رسول رهین
..

دوستان عزیز!

اینک جلد سوم تاریخ مطبوعات افغانستان؛ شامل "نشرات برونمرزی کشور" تازه به زیور چاپ آراسته گردیده است.

علاقمندان میتوانند با تماس به مؤلف ویا ناشر کتاب به محتوای غنی کتاب آشنایی پیداکنند. برای آشنایی بیشتر مشخصات کتاب را در ذیل مطالعه بفرمائید.

جلد سوم

"تــاریخ مطبــوعــات افغــانســتان"
(نشرات
برونمرزی)

مشخصات کتاب:

عنوان: تاریخ مطبوعات افغانستان؛

(نشرات برونمرزی افغانستان)

(1357 – 1390)

مؤلف: پروفیسور رسول رهین

محل نشر: استوکهولم، سویدن

ناشر: شورای فرهنگی افغانستان

تاریخ نشر: مارچ 2017 (حمل 1396)

مصحح: عارف دانش

صفحه آرا : ضیاء رهین

طرح روی جلد: پوهنیار جاهد مشتاق

تیراژ: 1000 نسخه

آدرس ناشر:

Prof. Abdul Rasul Rahin

12751 Skärholmen, Sweden

Tel. 0046 8 740 63 65

Mob. 0046 73 924 09 07

E-Mail: rahin@khawaran.com

Website: www.khawaran.com

شماره ثبت: ISBN:978-91-978820-3-3

**************************

حرفهای مؤلف

دوستان عزیز:

خوشحالم، اینک حسب وعده یی که به ژورنالیستان عزیز داده بودم، توفیق یافتم جلد سوم تاریخ مطبوعات افغانستان را که محتوی نشریه های برونمرزی افغانستان میباشد، پس از سعی و تلاش دامنه داری در خارج میهن تکمیل کرده به اختیار شما دوست داران مطبوعات برونمرزی افغانستان میگذارم.

هرچند تکمیل این پروژه در برونمرزی کار آسان و ساده نبود؛ ولی با همکاری دوستان و علاقمندان دسپلین ژورنالیزم و تماسهای مداوم با ژورنالیستان پرکار خارج کشور امکان آن برایم میسر گردید تا انجام این کار مهم و با ارزش را به حقیقت مبدل نمایم. برای ایفای این کارپر ارزش تلاش کردم به ادامه شیوه کاری جلد اول و دوم تاریخ مطبوعات افغانستان مقدمه پر محتوایی در باره آغاز نشرات فارسی دری در جهان، خراسان شرقی یا افغانستان کنونی، چگونگی رشد نشرات برونمرزی افغانستان در دهه های اخیر معلومات جامع در اختیار شما علاقمندان فرهنگ غنی خراسانی بگذارم.

با آنکه دسترسی به مطبوعات این دوره هاکه در سراسر کشورهای جهان پراگنده میباشند، مشکل است وبا تمام تلاشها بازهم این امکان رابه من نداد تا به همه آنها دسترسی پیداکنم؛ ونیز اکثر این نشریه ها پس از انتشار یک یا دو شماره متوقف گردیده بودند که اینهم میتوانست بر دشواری جمع آوری و توضیح محتوایی آنها تأثیر منفی گذارد. چاپ یک نشریه به عین نام و عنوان در چند شهر و چندکشور جهان از مشکلات دیگری بود که توانست در تفکیک و شناسایی نشریه هامشکل ایجاد نماید، نشرنامنظم و غیر مسلکی نشریه ها که اکثر شان فاقد تاریخ نشر، معلومات در باره ماهنامه و جریده بودن ویا روزنامه بودن آنها فکت دیگری است که کار مارا به کندی سوق کرده، حتی مؤفق نشدیم شهرت مکمل یکتعداد نشریه ها را که بایست مکمل معرفی میشد بدست بیآوریم. و لی نگارنده که در تصمیم خود عزم راسخ داشتم سعی کردم با استفاده از محتوای نشریه هایی که بدسترسم قرارداشتند و نیز آثار چاپ شده سایر محققان و ژورنالیستان داخلی و خارجی بر مشکلات غلبه کرده در تکمیل این پروژه ارزشمـند ساعی بمانم. اینکه گفته اند تصمیم نصف مؤفقیت است، بکار خود ادامه داده تقریباً بیشترین و حتی کاملترین مجموعه نشــــریه های چاپی برونمرزی را که تعداد مجموعی آنها به بیش از 900 نشریه میرسد جمع و باختیار دوستداران مطبوعات برونمرزی کشور بگذارم.

ازدوستان و علاقمندان، بخصوص از ژورنالیستان سخت کوش کشور توقع دارم، در صورتیکه اشتباهی و یا اصلاحی در باره تاریخ ها وسایر معلومات داده شده درکتاب نزد شان ظاهر گردد، صمیمانه و دوستانه مرا در جریان گذارند تا در چاپهای بعدی مطابق بمیل و آرزوهای شان کتاب جامع در اختیارشان بگذاریم.

در مورد ژانرکتاب که یکی دیگر از مهمترین ژانر های مطبوعاتی بشمار میرود بخاطر وسیع بودن انتشار کتاب در برونمرزی نتوانستیم درین مجموعه کاری انجام بدهیم. سعی خواهم کرد تا در جلد جداگانه آثار چاپی این دوره ها را نیزبچاپ رسانم.

مطلب مهم دیگری که میخواهم از آن آگاهی دهم اینست که بنابر نداشتن حروف مشخص الفبای پشتـــو در کمپیوتر کاری ام، نتوانستم واژه های .پشتو را به حروف خاص پشتو تائپ کنم. هرچند معادل فارسی دری آنها را آورده ام ولی کافی نیست و در خواندن واژه های پشتو یک اندازه دقت بیشتر ضروری میباشد. ازین بابت شرمنده ام و ازدوستان خود عذر میخواهم.

قابل یاد آوری میدانم که بدسترس قرار دادن سهل و آسان این مجموعه، ایجاب میکرد تاعموم نشریه های هر دوره را پس از دسته بندی به روزنامه، جریده، ماهنامه، دوماهنامه، فصلنامه و...، به ترتیب تاریخی، تنظیم نموده، سپس یک تعداد نشرات این دوره ها راکه به سبب ناقص بودن فنی نشرآنها در گروپ های بالا نمی گنجیدند زیر نام نشریه ها معرفی کنم. البته یک تعداد گاهنامه ها نیز در اخیر هر دوره به ترتیب تاریخی آورده شده است.

امیدوارم پس از چاپ جلد سوم بتوانم بالای ژانر کتاب های برونمرزی کارکرده، جلد چهارم این مجموعه را که محتوی آثار چاپی این دوره ها میباشد، هرچه زودتر بچاپ رسانم. در اینجا یک مطلب را میخواهم به علاقمندان در میان گذارم؛ آن اینکه، چون همه فصلهای کتاب حاضر، درفصلنامه آریانای برونمرزی بخـاطر گرفتن نظرات علاقمندان محترم بچاپ رسیده است و دوستان نظریات نیک خود را بوقت و زمانش ارسال داشته اند؛ کوشیده ام در نسخــــه آخری و چــــــاپ نهایی "زیر نویسها".را از آخر هر بخش به آخر فصلها با شماره های جدید تسلسل بدهم. مطلب اینست که ممکن در تنظیم شماره ها درداخـــــل متن ویاهم در"زیـــــر نویسها" که در آخر هر فصل برده شده است، یگان پـــــس و پیشی هایی در شمــــاره ها رخ داده باشد. اگر چنین شده باشـــــد، نگارنده را عفو کرده، مطلوب خـــــــودرا یک شماره پیشتر ویا بعدتر جستجو نمایند.

چیزیکه نگارنده در باره محتوای کتاب علاوه میکنم اینست که این کتاب در پهلوی اینکه یک اثر جامــع و خیلی غنی در بـــــاره تاریخ مطبوعات افغانستان میباشد، در حقیقت تاریخ تحول فرهنگی افغانستان را نیز ارائه می نماید. درین کتاب بادست باز تلاش گردیده تا از مؤسسات فـــرهنگی و ریشـــــه های فــــــرهنگ ستــــــیزی و دورنما های تحـولات فرهنگی افغانستان گرمجوشانه بحث شود. پس خوانندگان محترم باین کتاب نه تنها بحیث تــــاریخ مطبوعات افغانستان عطف تــــــوجه داشته باشــــند، بلکه بحیث تاریخ فــــرهنگی افغانستان نیز بنگرنــــد که میتواند رهنمــــا و راه گشـــای خوبی بــــرای کسانی باشــــد که در آینده بخــــواهند تاریخ تحـــــول فــرهنگی افغانستان را تألیف نمایند.

باید بگویم که در تألیف این کتاب دوستان، مؤرخان و ژورنالیستان باتجربه فراوانی با من همکاری کرده اند. جناب نجم کاویانی که همکار دایمی و همیشگی آریانای برونمرزی هستند، مواد معتبری در باره روزنامه بخاری شریف چاپ کردند که حتی بعضی قسمتهای مقاله های شان مستقیماً درین کتاب گنجانیده شده است. در بخش فرهـــــنگی ازیادداشتـــــهای جناب حمزه واعظی استفاده کرده ام که بی شک بر غنای این اثـر تأثیر عمیق داشتـه است. جناب محترم عـارف دانش همکار این نشـــــریه و مشـــــوق چاپ این کتاب، آخرین پروف خوانی این گنجینه فرهنگی و ژورنالیستی را صمیمانه انجام داده اند که نظر باثواب شان شامل حال این کتاب میباشد.

این مجموعه به هیچ صورت تکمیل نیست که از حقدار اولی و اصلی آن جناب پروفیسور حبیب الرحمن هاله سپاس فراوان نه نمائیم. جناب هاله که در آغازکار آمر دیپارتمنت مطبوعات دانشکده ژورنالیزم، دانشگاه کابل بودند، اولین سنگ بنای این مجموعه را مشوره دادند و مرا برآن داشتند تا همچو اثری را طراحی کنم. ایشان با حسن نیت لکچر نوتهارا میخواندند و ازگرد آورده های هفته وار من لذت میبردند. .

یکباردیگرخودرا مکلف میدانم از همکاریهای دوستانم پروفیسور حبیب الرحمن هاله، نجم کاویانی و همکار صمیمی و همیشگی نشریه آریانای برونمرزی جناب پروفیسور شاه علی اکبر شهرستانی و استاد تازه کار، جوان و پرتلاش دانشگاه البیرونی جاهد مشتاق که در جمع آوری اسناد و مدارک معتبر ژورنالیستی مرا یاری رسانیده اند سپاس فراوان کنم.

از سایر دوستانیکه درین راه با من همراهی کرده اند سپاس فراوان دارم، امیدوارم که در نشر و چاپ سایر مجموعه هایم نیز این دوستان با من باشند و بتوانیم باهم و کمک یک دیگر آثار ماندگار دیگری نیز به جامعه افغانستانی خود تقدیم بداریم. دوستان شاد و همیشه باشند.

درود

پروفیسور رسول رهین

استوکهولم، سویدن

حمل 2017

TOLO TV LIVE

SHAFI AYAR - 333

رد پـــای فـــرعــــون

...
رد پـــای فـــرعــــون
افســانــهء در پنــاه حقیــقت

افسانه ی در پناه حقیقت
نویسنده: احمد بهارچوپان
ویراستار: آثار الحق حکیمی

برای دانلود این کتاب ارزشمند
بروی پوشه آن اشاره نمائید!

.....

تـاجیــکان در گــذرگــاه تــاریخ

پروفیســور رســـول رهیــن
پروفیســور رســـول رهیــن
مجمــــوعه مقـــالات پیــرامــون
تاجیــــکان درگـــذرگــــاه تــاریــــخ

مقـــــاله نخست
خـــاســـتگاه واژه تاجیــــک

مقــــــــاله دوم
تاجیــــکان پـــار دریـــا

مقــــاله ســـوم
تاجیـــکان خُــراســـان باختــری یـا
(افغـــــانســــتان کنـــــونی)

مقـــاله چهــارم
تاجیکــــان باختـــری یـا
(افغــانســـتان کنـــونی)

مقـــاله پنجـــم
ظهــور باغبــان بچـهء تاجیــک تبــار:
(شـــاه حبیب الله کلــــکانی)

مقــــاله ششــم
حکومت خـودکـــامه محمـد نـادر و
قتـل عـام تاجیـکان کـابل وشمالی

مقــــاله هفتـم
قتــل عــام تاجیکـــان، اوزبکـــان و
تـــرکمنهـــای قطغـــن و بدخشـــان

مقــــاله هشــتم
عملــکرد غیــر انســانی
محمــد هاشــم صـــدراعظـــم
در مقــابل
تاجیکـان و هـزاره هــای افغـانسـتان

مقــــاله نهــــــم
وضــع تاجیــکان در دوره دمــوکــراسی
قُـــلابی شـــاه محمـــــود خــان

مقـــــاله دهـــــــم
وضـــع تاجیکـــان در دوره صــــدارت و
جمهـــوریت اســتبدادی محمــدداؤد

مقـــاله یازدهــــم
وضع تاجیکـــان در
جمهـــوری دمو کراتیک
تره کــــــی و حفیــــــــظ الله امیـــن

مقـــاله دوازدهـــم
وضـــع تاجیکـــان در دوره
زمــامــداری ببــرک کــــــارمــل

مقــاله سیزدهـــم
وضــع تاجیکــان در دوره
زمــامــداری داکتــر نجیب

...

...

تاجيکـــان در قـــرن بيســتم

 

متـــن کــامـــل کتـــاب
متـــن کــامـــل کتـــاب
تاجيکــــان در قــــرن بيســـــتم
بـــرای دانلـــود


تـــن کــامـــل کتـــاب

تاجيکــــان در قــــرن بيســـــتم

سـرگذشت زبـان فـارسی دری


سـرگذشت زبـان فـارسی دری 

ســرگـــذشت
زبـــان فـــارسـی دری

ایســـتگاه خبــری "یکصــــدا"


یکصـــدا
ایســــتگاه خبـــری یکصـــــدا

.

پـــــارســـــی

تعداد آنلاین

سایت پذیرای 160 مهمان آنلاین

ازهمیـن قـلم درخـــاوران


Notice: Undefined variable: list in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 150 Notice: Undefined variable: html in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 150 Notice: Undefined variable: list in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 151 قدرت گرفته از Soltia!. XHTML and CSS.