Khawaran.com نشریهء سیاسی، فرهنگی، تاریخی و اجتماعی افغانستان

زبانهای پامیری آینه قدنما زبان اوستایی وفرهنگ کهن سال مهین ما PDF پرینت ایمیل
ادبیـــــات - زبــــان
نوشته شده توسط هزاره بیک سوداسپندکوهی.   
چهارشنبه ، 13 بهمن 1395 ، 18:06

هزاره بیک سوداسپندکوهی.بدخشان سرزمین که با تمدن بیش از پنج هزار ساله اش باداشتن معادن لعل و لاجورد در جهان مهشور است و یگانه مهد پرورش آریاییان اصیل بشمار میرود. جای بسا تاسف که باگذشت زمان بگونه درست از طرف محقیقین و پژوهشگران,این سرزمین تاریخی مورید مطالعه دقیق قرار نگرفته است.
اگرتحقیقات هم صورت گرفته از دست دوم و سوم بوده واقعات درآن بگونه دیگر بیان شده است و بدخشان که یک سرزمین وسیع را احتوا میکند –دوستان پژوهشگر ما اصلآ از زیاد ترین نقاط و محلات این خط باستانی هیچ نوع آگاهی ندارند و چنین کار سبب آن میشود که گاهی نام یک محل را به جای دیگر نسبت می دهند و کلیمات اصیل آریایی معنی دیگر را به خود میگیرد که دراین اوراق چند کلمه اوستایی و محلات که به جای دیگر نسبت داده شده ذکر میگردد
همچنان درین خط باستانی مردمانی زیست دارند که مهشور به پامیری بوده و زبان ایشان از یک مادر زاده شده دراین سرزمین پرورش یافته و درطلاطم امواج زمان تا امروز زنده نگهداشته شده است که دانشمندان ومحقیقین زبان های پامیری را جز شاخه مشرقی خانواده السنه ایرانی میشمارند که باقیمانده زبان (زند یا اوستایی) است که قدامت آن نظربه ساسانی بیشتر میباشد
محترم (احمد علی کهزاد)در تاریخ ادبیات افغانستان می نوسد! هماطوریکه زبان سرود های( ویدی) از لسان هندی مشترک نمایندگی میکند .زبان زند یا(اوستایی)قدیم ترین مظهر لسان ((ایرانی مشترک))است.
در زبان (زند)منظومه های داریم بنام (سرود گاتا) که شباهت آن بازبان وید دلیل برمبدا مشترک آنها و متکلیمین آنهاست در شمال افغانستان یا حوزه آمودریا – وآنچه بیشتراین مطلب را تایید می کند شباهت زیادست بین زند و پشتو وبین زند و زبانهای دسته غلچه پامیری که همه امروز در افغانستان معمول و مروج است.
چنانچه دربشتر کتب ادبی و تاریخی مذکور است نخستین مهد پرورش آریایها را سرچشمه های اکسوس و شمال سلسله کوه هندوکش ثبت نموده اند که به اثر ازدیاد نفوس و تاثرات وضع جوی بتدریج از نقاط مرتفع به مهاجرت ها پرداخته و شهر نشینی را اختیارنموده  اند . که در قدیم ترین اثر (کتاب اوستا)درسرودهای ریگ وید جملات صد زمستان و صد خزان زیاد استعمال شده که نشان دهنده مناطق زیست آنهاست . با آنکه اقلیم گرم شده هنوزهم تقربیا این سرزمین درسال بیش از دو ماه گرمی ندارد و ده ماه سال را میتوان زمستان شمارید که ثبوت جملات سرودهای ریگ وید است .که در کتاب اوستا بیان گردیده
چنانچه در فوق ذکر گردید آنچه درآثار دوستان اهل قلم بیان شده بگونه اساطری وقول نقل هستند که نمیتوان آنها را جواب گوهی بیان تاریخی دانست .چرا که طبیعت بهترین کتاب زنده گی است که آثاروعلایم باقیمانده درین سرزمین بیان کننده زبان گویا به قدامت تاریخی این سرزمین میباشد
گر چه محترم دکتورصاحب )مرادی( زحماتی را در رابطه به تاریخ بدخشان متحمل شده اند که جای افتخاراست، ولی نکته مهم آنکه در بیان درورهای اساطری در اثر خویش راجع به سرزمین که دانشمندان آنرا نخستین مهد پرورش آریاییا- پیشدادی،کیانی دانسته اند خصوصآ واخا،اشکاشم و زیباک ذکر شایان به عمل نیآورده است نمیدانم چرا؟
در صورتکه نقاط متذکره از نظر استراتیژی و جیوپلوتیکی درطول تاریخ دروازه مهم شاهراه ابریشم به شمار میرود. آثار وعلایمکه درکوه پایه هاو درهای واخان، اشکاشم و زبیاک با گذشت هزاران سال تاهنوز باقی مانده که از نظر مهندیسی جواب گوی تمدن یونان  باختر اند . ازجمله صدها دژ نظامی و اجساد مومیایی شده که امروز به طور ناجوانمردانه از طرف مافیای منطقه و جهان به غارت برده میشوند و از هیچ مرجع توجه صورت نمیگیرد که این عمل برای فرزندانی اصیل این مرز وبوم سخت درداور است
قابیل یاد آوری است به نسبت فرهنگ پروری و ایمانداری فرزندان اصیل این خط تا دهه هفتاد به عنوان زیارت گاه و مکانات تاریخی مورد هیچ نوع دست برد قرار نداشتند و حفاظت شدند ولی مافیای منطقه و جهان به اثر کم ساختن اعتقادات فرهنگی زمینه غارت را مهیا ساختند. چنانچه در آغاز از زبانهای پامیری ذکر بعمل آوردیم و هدف مان بالای زبان اوستا و سرزمین اولی پیشدادیان است . بنده که یکی از متکلمین زبان اشکاشمی  . تاحدی به زبان وخی  دسترسی دارم چنین متعقید هستم که زبان اوستای تاهنوز درمیان زبان های پامیری بگونه زنده موجود اند گرچه  استاد روان شاد (شاه عبدالله یمگی )تعداد از کلمات و واژه های پامیری را در اثر ارمغان بدخشان و  واژه های پامیری گردآوری نموده ولی متاسفانه خودش به زبان های پامیری آشنایی کامل نداشته درهنگام مصاحبه متکلمین کلمات را به گونه دیگر تلفظ نموده اند که اکثر واژه ها از نظر تلفظ و معنی به زبان اصلی اش مطابقت ندارند همچنانکه واژه ها معنی اصلی را افاد نمیکند اسمای این سرزمین را محقیقین خارجی به جای دیگر نسبت داده اند .  بگونه مثال-
در آبان یشت فقره ۴۹ اوستا آمده است :پهلوان ((هوسراوا)) عقب دریاچه کیکسته که عمیق است صد اسپ,هزار نرگاو و ده هزارگوسفند برای اناهیتا ربه النوع آب قربانی نموده و خواهش کرد تا برشیاطین و ناکسان دست یابد.بعضی ها این کلمه را نام قدیمه دریاچه ((ایورومیه))درآزربیجان میدانند،دسته دیگر مدققین موقعیت آنرا بطرف شمال شرق  آریانا قرار میدهند و (گا یگری) آنرا عبارت از دریاچه (اسیک کل)میداند اگر بگونه درست تحقیقات صورت گیرد و از واقعیت نگزریم اسیک نام دره در زبیاک است که بجای حرف اول فعلا یا تلفظ میشود وبه یسیک مسما است ونیز میتوان گفت که شاید ایسک کل به اسکتل تبدیل شده باشد که هردو دریاچه مذکور از سرچشمه های دریای کوکچه بشمار میرود. در اشکاشم تاامروز چندین محل به نامهای (شاگان کیو، قّژدکیو،کیوان یا گیوان دره ،گوخانه ) مسمی اندکه نماینده گی از اقتدار کیانی میکند و در هریک از نقاط یاد شده دژهای نظامی وجود داشته که تاامروز دیوارهای برج و باروهای آنها نمایانگر حضورنظامی را درآن قله ها میکنند- و شاهان کاوی همه اوالاده واحقاد((کواکوابا))موسس این دودمان بودند که درسرودهای وید در زمیادیشت فقره۷۱ و فروردین یشت فقره۱۳۲در مورد کاوی – کوی و کاویا ذکر رفته است که احتمال دارد اگر دژتل کوک گوان دره و دژشاگان کیو در اشکاشم از طرف باستان شناسان حفریات و مورد بازجوی قار گیرد شاید آثار بدست آید که ثابت کننده بیان ما باشد.
چنانچه فرمودیم که زبان های پامیری در شمال هندوکش و زبان پشتو و دیگر لهجه ها در جنوب فرزندان یک مادر هستند که اوستا نامیده می شود.واکثر کلمات و واژه ها در آنها از نظر تلفظ همصان وهم معنا میباشد و از نظر قواعد دستوری باهم مطابقت  دارند . گرچه کتاب اوستا توسط دانشمندان چون( دارمستر)و دیگران ترجمه گردیده ولی به نظر بنده اگر کمیته فرهنگی از گوینده گان خبره و فصیع البیان و آگاه این زبانها تشکیل گردد شاید کتاب اوستا را بهترین مترجم خواهند  بود.
گفته میتوانم به صدها و هزارها واژه درزبان های واخانی،اشکاشمی ،منجانی، شغنی و سنگ لیجی که جز زبان اشکاشمی میباشد و همچنان پشتو از زبان اوستایی تا امروز باقیمانده و گاگاهی نسبت گذشت زمان باتغیر یک هجا بازهم همان معنا را افاده میکند موجود هستند.      مثلا چند واژه از زبان اوستایی در اشکاشمی:
o    هورامزدا : در زبان اشکاشمی تخفیف شده به رهمزد(آفتاب)
o    یات: در اشکاشمی با کاف  تصغیر تلفظ میشود  یاتک( پل )
o    پرین : در اشکاشمی ام پرین ( رهفک یا راه صحب العبور)که جمع آن در اوستا پریوانها
o    خررفّ: هم سان در اشکاشمی (درگاو،دریاچه )
به صدها واژه و کلمه دیگر که در واخانی و شغنانی و دیگر لهجه های پامیری یافت میشود که از زبان اوستا نماینده گی میکنند.
همچنان از نظر فرهنگی گوینده گان لهجه های پامیری با دیگراقوام خیلی ها تفاوت به نظر میرسد مثلا عرف و عادات خانه نشیمن که همان طرح است که هورامزدا به یما گفت (وارا )را درست کند که همین خانه پامیری است که از آن زمان تاکنون باقیمانده که در دیگر نقاط جهان وجود ندارد (مرحوم شاه خمار اف  ابوسید )نوسنده تاجک اصلآ پامیری در اثر خویش خیلی ها معلومات ارزنده درین مورد آرایه فرموده اند.گرچه استاد محترم (دولت محمد جوشن ) در وجه تسمیه بدخشان و اشکاشم مطالب را بیان فرموده است که قابیل احترام  ماست وبه دیده قدر به نظریات ایشان مینگریم ومن هم همچون گوینده زبان اشکاشمی توافق نظر دارم که زیاد ترین قریه جات ومحلات بدخشان به زبان های پامیری نام گزاری شده که اگرخداوند یاری کند نامهای محلات که به زبان اشکاشمی یا درست تر بگویم آریایی گذاشته شده اند با تعداد از واژه های اشکاشمی را همراه با بقیح واژه های ارمغان بدخشان اثر مرحوم( شاه عبدالله یمگی) تقدیم خواننده گان محترم خواهم نمود.
قابیل یاد آوری میدانم بتاریخ ۶/۱۰/۱۳۹۵ دراداره محترم ولسوالی اشکاشم به کمک محترم (محمد دین پیمان) به مطالعه راپور شمار مال، مواشی که توسط وزارت محترم مالیه حکومت شاهی افغانستان در سال۱۳۲۸ تهیه گردیده دست یافتم.
که درآن قریه جات دفتری اشکاشم باتعداد خانوار و تعداد مال،مواشی چون :اسپ،گاو،گوسفند،بز و مرکب با جمع پول محصول به خرانه دولت دقیقآ درج گردیده که قریه جات دفتری آن زمان اشکاشم از این قرار اند.
1.    از قسمت بداردبن الی زروار دره بنام غاران بالا ۳۴ خانوار
2.    زیچ و انداج ۱۳خانوار
3.    یخدرو از قسمت یشدیو الی سرجنگل وارکد۲۷ خانوار
4.    شوالدره ۴ خانوار
5.    بازگیر۵۰ خانوار
6.    نیچم ۱۴ خانوار
7.    خوشپاک ۵۰خانوار
8.    اسکمال ۳ خانوار
9.    چشخان ۳۴ خانوار که شامل قاضیده و کنگرک بوده
10.    آهنگرده  ۲۶ خانوار
11.    تربت ۲۱ خانوار
12.    اوساست ۱۷ خانوار
13.    خیرمنی شامل سیخچ،بار بازارالی باشند۲۶ خانوار
14.    زرگران شامل صیاد،داروند و کندکاد ۲۳ خانوار
بنام ساکینین اصلی اشکاشم که مجموعآ به تعداد ۳۴۲ خانوار بوده همچنان در آن دفتر به تعداد ۱۷ خانوار بنام افغان تشکیلی با اسمای شان درج گردیده که از دیگر نقاط کشور در این سرزمین متوطن گردیده اند که  مجموعه خانوار اشکاشم با۱۷ تشکیلی کلآ از ۳۵۹ خانه تجاوز نکرده تا امروزکه مدت ۶۷ سال میگزرد اگر بصورت درست احصایه گیری بعمل آید دیده میشود که نفوس در این مدت چقدر رشت سرسام آوری داشته که هریک ازقریه جات متذکره به چندین شوراها تقسیم گردیده و به هزاران نفر از دیگر نقاط دراین محلات وطن دارگشته است بازهم از محترم  ( پیمان ) تشکری میکنم که به همکاری آن توانستم مطالب فوق را شریک دوستان گردانم ارقام مواشی و مجموع محصول مردم به عواید دولت را در مقاله واژه های اشکاشمی تقدیم تان خوهم فرمود .

باعرض حرمت.

تهیه کننده / طرح دیزاین : عبدالصبور.عریف سپندکوهی.
تاریخ  :                           ۷/۱۰/۱۳۹۵




Advertise your business here. Click to contact us.
تنها کاربران عضو شده می توانند نظر ارسال کنند!

!joomlacomment 4.0 Copyright (C) 2009 Compojoom.com . All rights reserved."

 

تـاریخ مطبـوعـات جلد سوم

..
جلد ســوم
تاریخ مطبوعات افغانستان

تاریخ مطبوعات افغانستان

تاریخ مطبوعات افغانستان؛
شامل "نشرات برونمرزی کشور"

مؤلف: پروفیسور رسول رهین
..

دوستان عزیز!

اینک جلد سوم تاریخ مطبوعات افغانستان؛ شامل "نشرات برونمرزی کشور" تازه به زیور چاپ آراسته گردیده است.

علاقمندان میتوانند با تماس به مؤلف ویا ناشر کتاب به محتوای غنی کتاب آشنایی پیداکنند. برای آشنایی بیشتر مشخصات کتاب را در ذیل مطالعه بفرمائید.

جلد سوم

"تــاریخ مطبــوعــات افغــانســتان"
(نشرات
برونمرزی)

مشخصات کتاب:

عنوان: تاریخ مطبوعات افغانستان؛

(نشرات برونمرزی افغانستان)

(1357 – 1390)

مؤلف: پروفیسور رسول رهین

محل نشر: استوکهولم، سویدن

ناشر: شورای فرهنگی افغانستان

تاریخ نشر: مارچ 2017 (حمل 1396)

مصحح: عارف دانش

صفحه آرا : ضیاء رهین

طرح روی جلد: پوهنیار جاهد مشتاق

تیراژ: 1000 نسخه

آدرس ناشر:

Prof. Abdul Rasul Rahin

12751 Skärholmen, Sweden

Tel. 0046 8 740 63 65

Mob. 0046 73 924 09 07

E-Mail: rahin@khawaran.com

Website: www.khawaran.com

شماره ثبت: ISBN:978-91-978820-3-3

**************************

حرفهای مؤلف

دوستان عزیز:

خوشحالم، اینک حسب وعده یی که به ژورنالیستان عزیز داده بودم، توفیق یافتم جلد سوم تاریخ مطبوعات افغانستان را که محتوی نشریه های برونمرزی افغانستان میباشد، پس از سعی و تلاش دامنه داری در خارج میهن تکمیل کرده به اختیار شما دوست داران مطبوعات برونمرزی افغانستان میگذارم.

هرچند تکمیل این پروژه در برونمرزی کار آسان و ساده نبود؛ ولی با همکاری دوستان و علاقمندان دسپلین ژورنالیزم و تماسهای مداوم با ژورنالیستان پرکار خارج کشور امکان آن برایم میسر گردید تا انجام این کار مهم و با ارزش را به حقیقت مبدل نمایم. برای ایفای این کارپر ارزش تلاش کردم به ادامه شیوه کاری جلد اول و دوم تاریخ مطبوعات افغانستان مقدمه پر محتوایی در باره آغاز نشرات فارسی دری در جهان، خراسان شرقی یا افغانستان کنونی، چگونگی رشد نشرات برونمرزی افغانستان در دهه های اخیر معلومات جامع در اختیار شما علاقمندان فرهنگ غنی خراسانی بگذارم.

با آنکه دسترسی به مطبوعات این دوره هاکه در سراسر کشورهای جهان پراگنده میباشند، مشکل است وبا تمام تلاشها بازهم این امکان رابه من نداد تا به همه آنها دسترسی پیداکنم؛ ونیز اکثر این نشریه ها پس از انتشار یک یا دو شماره متوقف گردیده بودند که اینهم میتوانست بر دشواری جمع آوری و توضیح محتوایی آنها تأثیر منفی گذارد. چاپ یک نشریه به عین نام و عنوان در چند شهر و چندکشور جهان از مشکلات دیگری بود که توانست در تفکیک و شناسایی نشریه هامشکل ایجاد نماید، نشرنامنظم و غیر مسلکی نشریه ها که اکثر شان فاقد تاریخ نشر، معلومات در باره ماهنامه و جریده بودن ویا روزنامه بودن آنها فکت دیگری است که کار مارا به کندی سوق کرده، حتی مؤفق نشدیم شهرت مکمل یکتعداد نشریه ها را که بایست مکمل معرفی میشد بدست بیآوریم. و لی نگارنده که در تصمیم خود عزم راسخ داشتم سعی کردم با استفاده از محتوای نشریه هایی که بدسترسم قرارداشتند و نیز آثار چاپ شده سایر محققان و ژورنالیستان داخلی و خارجی بر مشکلات غلبه کرده در تکمیل این پروژه ارزشمـند ساعی بمانم. اینکه گفته اند تصمیم نصف مؤفقیت است، بکار خود ادامه داده تقریباً بیشترین و حتی کاملترین مجموعه نشــــریه های چاپی برونمرزی را که تعداد مجموعی آنها به بیش از 900 نشریه میرسد جمع و باختیار دوستداران مطبوعات برونمرزی کشور بگذارم.

ازدوستان و علاقمندان، بخصوص از ژورنالیستان سخت کوش کشور توقع دارم، در صورتیکه اشتباهی و یا اصلاحی در باره تاریخ ها وسایر معلومات داده شده درکتاب نزد شان ظاهر گردد، صمیمانه و دوستانه مرا در جریان گذارند تا در چاپهای بعدی مطابق بمیل و آرزوهای شان کتاب جامع در اختیارشان بگذاریم.

در مورد ژانرکتاب که یکی دیگر از مهمترین ژانر های مطبوعاتی بشمار میرود بخاطر وسیع بودن انتشار کتاب در برونمرزی نتوانستیم درین مجموعه کاری انجام بدهیم. سعی خواهم کرد تا در جلد جداگانه آثار چاپی این دوره ها را نیزبچاپ رسانم.

مطلب مهم دیگری که میخواهم از آن آگاهی دهم اینست که بنابر نداشتن حروف مشخص الفبای پشتـــو در کمپیوتر کاری ام، نتوانستم واژه های .پشتو را به حروف خاص پشتو تائپ کنم. هرچند معادل فارسی دری آنها را آورده ام ولی کافی نیست و در خواندن واژه های پشتو یک اندازه دقت بیشتر ضروری میباشد. ازین بابت شرمنده ام و ازدوستان خود عذر میخواهم.

قابل یاد آوری میدانم که بدسترس قرار دادن سهل و آسان این مجموعه، ایجاب میکرد تاعموم نشریه های هر دوره را پس از دسته بندی به روزنامه، جریده، ماهنامه، دوماهنامه، فصلنامه و...، به ترتیب تاریخی، تنظیم نموده، سپس یک تعداد نشرات این دوره ها راکه به سبب ناقص بودن فنی نشرآنها در گروپ های بالا نمی گنجیدند زیر نام نشریه ها معرفی کنم. البته یک تعداد گاهنامه ها نیز در اخیر هر دوره به ترتیب تاریخی آورده شده است.

امیدوارم پس از چاپ جلد سوم بتوانم بالای ژانر کتاب های برونمرزی کارکرده، جلد چهارم این مجموعه را که محتوی آثار چاپی این دوره ها میباشد، هرچه زودتر بچاپ رسانم. در اینجا یک مطلب را میخواهم به علاقمندان در میان گذارم؛ آن اینکه، چون همه فصلهای کتاب حاضر، درفصلنامه آریانای برونمرزی بخـاطر گرفتن نظرات علاقمندان محترم بچاپ رسیده است و دوستان نظریات نیک خود را بوقت و زمانش ارسال داشته اند؛ کوشیده ام در نسخــــه آخری و چــــــاپ نهایی "زیر نویسها".را از آخر هر بخش به آخر فصلها با شماره های جدید تسلسل بدهم. مطلب اینست که ممکن در تنظیم شماره ها درداخـــــل متن ویاهم در"زیـــــر نویسها" که در آخر هر فصل برده شده است، یگان پـــــس و پیشی هایی در شمــــاره ها رخ داده باشد. اگر چنین شده باشـــــد، نگارنده را عفو کرده، مطلوب خـــــــودرا یک شماره پیشتر ویا بعدتر جستجو نمایند.

چیزیکه نگارنده در باره محتوای کتاب علاوه میکنم اینست که این کتاب در پهلوی اینکه یک اثر جامــع و خیلی غنی در بـــــاره تاریخ مطبوعات افغانستان میباشد، در حقیقت تاریخ تحول فرهنگی افغانستان را نیز ارائه می نماید. درین کتاب بادست باز تلاش گردیده تا از مؤسسات فـــرهنگی و ریشـــــه های فــــــرهنگ ستــــــیزی و دورنما های تحـولات فرهنگی افغانستان گرمجوشانه بحث شود. پس خوانندگان محترم باین کتاب نه تنها بحیث تــــاریخ مطبوعات افغانستان عطف تــــــوجه داشته باشــــند، بلکه بحیث تاریخ فــــرهنگی افغانستان نیز بنگرنــــد که میتواند رهنمــــا و راه گشـــای خوبی بــــرای کسانی باشــــد که در آینده بخــــواهند تاریخ تحـــــول فــرهنگی افغانستان را تألیف نمایند.

باید بگویم که در تألیف این کتاب دوستان، مؤرخان و ژورنالیستان باتجربه فراوانی با من همکاری کرده اند. جناب نجم کاویانی که همکار دایمی و همیشگی آریانای برونمرزی هستند، مواد معتبری در باره روزنامه بخاری شریف چاپ کردند که حتی بعضی قسمتهای مقاله های شان مستقیماً درین کتاب گنجانیده شده است. در بخش فرهـــــنگی ازیادداشتـــــهای جناب حمزه واعظی استفاده کرده ام که بی شک بر غنای این اثـر تأثیر عمیق داشتـه است. جناب محترم عـارف دانش همکار این نشـــــریه و مشـــــوق چاپ این کتاب، آخرین پروف خوانی این گنجینه فرهنگی و ژورنالیستی را صمیمانه انجام داده اند که نظر باثواب شان شامل حال این کتاب میباشد.

این مجموعه به هیچ صورت تکمیل نیست که از حقدار اولی و اصلی آن جناب پروفیسور حبیب الرحمن هاله سپاس فراوان نه نمائیم. جناب هاله که در آغازکار آمر دیپارتمنت مطبوعات دانشکده ژورنالیزم، دانشگاه کابل بودند، اولین سنگ بنای این مجموعه را مشوره دادند و مرا برآن داشتند تا همچو اثری را طراحی کنم. ایشان با حسن نیت لکچر نوتهارا میخواندند و ازگرد آورده های هفته وار من لذت میبردند. .

یکباردیگرخودرا مکلف میدانم از همکاریهای دوستانم پروفیسور حبیب الرحمن هاله، نجم کاویانی و همکار صمیمی و همیشگی نشریه آریانای برونمرزی جناب پروفیسور شاه علی اکبر شهرستانی و استاد تازه کار، جوان و پرتلاش دانشگاه البیرونی جاهد مشتاق که در جمع آوری اسناد و مدارک معتبر ژورنالیستی مرا یاری رسانیده اند سپاس فراوان کنم.

از سایر دوستانیکه درین راه با من همراهی کرده اند سپاس فراوان دارم، امیدوارم که در نشر و چاپ سایر مجموعه هایم نیز این دوستان با من باشند و بتوانیم باهم و کمک یک دیگر آثار ماندگار دیگری نیز به جامعه افغانستانی خود تقدیم بداریم. دوستان شاد و همیشه باشند.

درود

پروفیسور رسول رهین

استوکهولم، سویدن

حمل 2017

TOLO TV LIVE

SHAFI AYAR - 378

رد پـــای فـــرعــــون

...
رد پـــای فـــرعــــون
افســانــهء در پنــاه حقیــقت

افسانه ی در پناه حقیقت
نویسنده: احمد بهارچوپان
ویراستار: آثار الحق حکیمی

برای دانلود این کتاب ارزشمند
بروی پوشه آن اشاره نمائید!

.....

تـاجیــکان در گــذرگــاه تــاریخ

پروفیســور رســـول رهیــن
پروفیســور رســـول رهیــن
مجمــــوعه مقـــالات پیــرامــون
تاجیــــکان درگـــذرگــــاه تــاریــــخ

مقـــــاله نخست
خـــاســـتگاه واژه تاجیــــک

مقــــــــاله دوم
تاجیــــکان پـــار دریـــا

مقــــاله ســـوم
تاجیـــکان خُــراســـان باختــری یـا
(افغـــــانســــتان کنـــــونی)

مقـــاله چهــارم
تاجیکــــان باختـــری یـا
(افغــانســـتان کنـــونی)

مقـــاله پنجـــم
ظهــور باغبــان بچـهء تاجیــک تبــار:
(شـــاه حبیب الله کلــــکانی)

مقــــاله ششــم
حکومت خـودکـــامه محمـد نـادر و
قتـل عـام تاجیـکان کـابل وشمالی

مقــــاله هفتـم
قتــل عــام تاجیکـــان، اوزبکـــان و
تـــرکمنهـــای قطغـــن و بدخشـــان

مقــــاله هشــتم
عملــکرد غیــر انســانی
محمــد هاشــم صـــدراعظـــم
در مقــابل
تاجیکـان و هـزاره هــای افغـانسـتان

مقــــاله نهــــــم
وضــع تاجیــکان در دوره دمــوکــراسی
قُـــلابی شـــاه محمـــــود خــان

مقـــــاله دهـــــــم
وضـــع تاجیکـــان در دوره صــــدارت و
جمهـــوریت اســتبدادی محمــدداؤد

مقـــاله یازدهــــم
وضع تاجیکـــان در
جمهـــوری دمو کراتیک
تره کــــــی و حفیــــــــظ الله امیـــن

مقـــاله دوازدهـــم
وضـــع تاجیکـــان در دوره
زمــامــداری ببــرک کــــــارمــل

مقــاله سیزدهـــم
وضــع تاجیکــان در دوره
زمــامــداری داکتــر نجیب


مقـــــاله چهـــاردهــم
وضع تاجیکــان دردوره
زمــداری قلابی حامـد کــرزی

...

...

تاجيکـــان در قـــرن بيســتم

 

متـــن کــامـــل کتـــاب
متـــن کــامـــل کتـــاب
تاجيکــــان در قــــرن بيســـــتم
بـــرای دانلـــود


تـــن کــامـــل کتـــاب

تاجيکــــان در قــــرن بيســـــتم

سـرگذشت زبـان فـارسی دری


سـرگذشت زبـان فـارسی دری 

ســرگـــذشت
زبـــان فـــارسـی دری

ایســـتگاه خبــری "یکصــــدا"


یکصـــدا
ایســــتگاه خبـــری یکصـــــدا

.

رســتاخیز پرسـتوهای تغییر

تعداد آنلاین

سایت پذیرای 147 مهمان آنلاین


Notice: Undefined variable: list in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 150 Notice: Undefined variable: html in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 150 Notice: Undefined variable: list in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 151 قدرت گرفته از Soltia!. XHTML and CSS.