Khawaran.com نشریهء سیاسی، فرهنگی، تاریخی و اجتماعی افغانستان

آیا امریکا به گونهء واقعی خواهان اعمال فشار بر پاکستان است PDF پرینت ایمیل
مقـــــــالات - ســـــیاسی
نوشته شده توسط مهرالدین مشید   
شنبه ، 11 شهریور 1396 ، 09:58

مهرالدین مشیدقربانی های مردم افغانستان را نباید با گستاخی های سیاسی پاسخ داد
جنرال «هربرت مک‌ مستر» مشاور امنیت ملی «دونالد ترامپ» رئیس جمهوری آمریکا طی اظهاراتی اعلام کرد که دولت پاکستان باید سیاست خود در خصوص گروه های تروریستی را تغییر دهد؛ چرا که حمایت این کشور از طالبان دیگر قابل تحمل نیست. وی برخورد اسلام آباد در مبارزه با تروریسم را طی سالهای گذشته گزینشی خواند و افزود: آمریکا خواهان تغییر در رفتار پاکستان به ویژه در بخش حمایت از طالبان است.

به گفته مستر، پاکستان تلفات سنگینی در مبارزه با تروریست ها محتمل شده، اما برخوردشان در این زمینه گزینشی بوده است. به گفتۀ مک ماستر ادارۀ جدید امریکا خواهان تغییرات جدی در رویکرد پاکستان در برابر تروریزم است و وی تاکید می کند که امریکا پس از این جزییات استرتیژی خود را افشا نخواهد کرد. پس از ریاست جمهوری ترامپ تمامی مقام های ارشد نظامی و اعضای سنای امریکا و بویژه جان مکین خواهان تغییر در استراتیژی امریکا و ایجاد فشار بر پاکستان شده اند؛ اما مقام های امریکایی هر از گاهی این خواست را با لحن های متفاوت زمانی جدی و زمانی انعطاف پذیر مطرح کرده اند؛ البته طوری که از فاصله های دور پاکستان را به شدت تهدید کرده اند و اما از نزدیک برعکس با نوعی نرمش مطرح کرده اند. چنانکه جان مکین در هنگام سفراش به پاکستان، بجای افزایش فشار گفت که بدون پاکستان صلح در افغانستان ناممکن است؛ اما برعکس دیپلوماسی امریکایی ها با کابل گاهی بادار منشانه و زورگویانه بوده است. این در حالی است که اعتماد سازی میان دولت ها و کشور ها بویژه در شرایط کنونی جهان خیلی پراهمیت است و این اعتماد سازی ها زمانی ثمر می دهند که رابطۀ دو طرف دوستانه و خیلی شفاف و با احترام متقابل باشد؛ بویژه این که مردم افغانستان در خط مقدم جبعۀ مبارزه با تروریزم قربانی های بی شماری داده اند که مسؤولیت بخشی از آن به امریکایی ها بر میگردد. این در حالی است که رویکرد های خشن و باداری منشانه نمی تواند، فضای اعتماد راستین را میان کشور ها بوجود آورد، اگر در چنین فضای مغشوش چیزی بوجود آید، جز باری از ابهام و سؤ اعتماد چیز دیگر بوده نمی تواند. هرچند گفته می شود که میکانیزم تطبیق توافق نامه ها میان دو کشور، نیز ار اهدف این سفر برای بیرون رفت از بن بست موجود  در افغانستان بوده که طرح خصوصی سازی جنگ بوسیلۀ بلک واتر نیز ازسوی رئیس سیا مطرح شده است. این سفر به دنبال بحرانی خواندن اوضاع افغانستان از سوی سناتوران امریکایی  انجام شده که دلیل آن نبود اطلاعات کافی ادارۀ ترامپ از جنگ افغانستان خوانده شده است. شماری آگاهان با انتقاد ار امریکا می گویند که کاخ سفید پیش از این جنگ افغانستان را دست کم گرفته بود، تعهدات امنیتی اش را با افغانستان عملی نکرده است و دلیل آن را غفلت و بی توجهی و یا سیاست های دوپهلوی امریکا خوانده اند. از این رو شماری ها امریکا را مسؤول بخش بزرگی از ناامنی ها در افغانستان، می دانند که افغانستان را قربانی اهداف استراتیژیک خود کرده است. این به معنای برائت رهبران حکومت هم نیست؛ بلکه  رهبران حکومت هم برای عملی شدن معاهده تلاش جدی نکرده اند؛ اما گفته شده که  سخنان رئیس سیا با رهبران حکومت خیلی گستاخانه وضد اصول دیپلوماتیک بوده است. از جمله این که وی گفته است: اگر افغانستان را ترک کنیم در ظرف شش ماه بیرق طالبان بر فراز سفارتخانه ها در اهتزار خواهد بود. د رحالی که این گونه صحبت ها نه تنها گرۀ  مشکل تروریزم را نمی گشاید؛ بلکه بر گرۀ کور آن بیشتر می افزاید. این در حالی است که اعتماد سازی زمانی بوجود می آید که بازیگری در نظام بین الملل حقوق بین الملل عمومی چندین بار مشق و تمرین کند. پس از آن بخواهد برای اطمینان بخشی به نظام بین الملل جهت عدم تکرار این نقض عهد و تضمین بدهد.  
آیا دلیل کوتاه نگری های امریکا در پیوند به افغانستان تاثیر گذاری اندک آن بوده است که  پاکستان از نظر امریکا کشور تاثیر گذار در سطح کشور های منطقه و جهان است  و از سویی هم امریکا از رابطهء نزدیک پاکستان با چین هراس دارد، یا اینکه تروریزم در اختیار پاکستان است دست بالایی برای جنگ نیابتی دارد، یا به دلیل داشتن اسلحهء اتومی می ترسد که مبادا اعمال فشار سبب تجزیهء آن سود و اتوم این کشور از کنترول خارج شود، یا اینکه پاکستان بازیگر کارآزموده در منطقه است و دارای دستگاهء دیپلوماسی فعال و لابی های زیرک و سیاستمدار در سراسر جهان و سازمان ملل متحد و شورای امنیت است و یا دارای قدرت مانور در عرصه های گوناگون است که این ها دست به دست هم داده و پاکستان را به یک کشور بازدارنده بدل کرده است و در نتیجه توانایی به چالش کشیدن امریکا و غرب را دارا است. رویکرد های دو پهلوی امریکا در برابر پاکستان طی شانزده سال گذسته نشان دهندهء آشکار تاثیر گذاری پاکستان در تصمیم های امریکا است. هرگاه چنین نمی بود، کاخ سفید پس از کشته شدن اسامه در هیبت آباد پاکستان در نزدیکی یک مرکز نظامی، در برابر پاکستان بحیث یک کشور حامی و میزبان تروریزم جدی ترین واکنش نشان می داد. واکنشی که در این قسمت نشان داد، بیشتر عوام فریبانه در راستای تحریف افکار عامه بویژه شهروندان امریکا بود. حال این پرسش مطرح است که آیا امربکا به این نتیجه رسیده است که پاکستان را به صد در صد وادار به عقب نشینی از افغانستان نماید. این در حالی است که از پیش بینی ها و اظهارات متفاوت مقام های امریکا نشان می دهد که امریکا هنوز به این نتیجه نرسیده است که پاکستان را صد در صد وادار به عقب نشینی از افغانستان کند. هرگاه چنین باشد، پس این داوری ها چقدر درست است که امریکا، ایران و پاکستان و تازه هم روسیه اضلاع یک مثلث برای ادامهء مدیریت بحران در افغانستان اند و یا این که ترامپ یک مرد تجارت پیشه است و می خواهد با شرکای مافیایی اش جنگ افغانستان را به یک تجارت نظامی و مافیایی بدل کنند. هرگاه دادن مسوءولیت جنگ افغانستان به کمپنی"بلک واتر" درست باشد، جنگ تباه کن و فاقد مسوءولیت را د افغانستان باید به انتطار کشید. استبداد و هتک حرمت افراد این کمپنی در عراق و بویژه در زندان ابوغریب بغداد تا سرحد بستن آله تناسلی زندانیان و کشاندن آنان به سینه به همگان آشکار است. این گمانه زنی ها زمانی قوت می گیرند که کشور های یاد شده هر یک تعریف جداگانه از تروریزم دارند و به نحوی با علاقمندی به جنگ نیابتی در پیوند به تروریزم دارای یک نگاه نیستند و تروریزم را به مثابهء پدیدهء تباه کن جدا از رنگ و پوست و دین و مذهب بحیث یک پدیدهء وحشتناک و مخالف انسانیت نمی شناسند؛ بلکه به تروریزم خوب و بد باور دارند و تروریستی که به نفع آنان جنگ نیابتی را به گونهء مثال در افغانستان به پیش می برد، جنگجوی خوب می شناسند. از این رو است که کشور های یاد شده هیچگاه نمی خواهند، فشار برضد تروریزم و کشور های حامی تروریزم را به صفر برسانند. مگر امریکا از این می ترسد که پاکستان در جهت تقویت جایگاهء فناوری و در رابطه به استراتیژی خود دارای ثبات است و ضریب شکننده گی پاکستان را به زبان ریاضی به صفر تقرب داده است. در صورتی که چنین نباشد، پس آیا امریکا توانایی های توازن بخشیدن مناسبات خود با پاکستان و هند را دارد تا بتواند، پاکستان را مهار نماید. این در حالی است که امریکا و چین خواهان هند نیرومند نیستند. از سوی هم آیا امریکا در صدد آن است که با ایجاد فشار مضاعف بر پاکستان، به این کشور بفهماند که افغانستان در اولویت سیاست های امریکا قرار دارد و به اندازهء پاکستان، برای امریکا اهمیت دارد. این در حالی است که ایران به تمویل کننده گان و حامیان تروریزم زدل شده و روسیه برای طالبان زیر نام داعش هراسی کمک نظامی می کند. این به معنای آن نیست که تنها پاکستان به مثابۀ حلقۀ خبیثۀ سرطانی در افغانستان درگیر است؛ بلکه تمامی کشور های جهان به نحوی در این جنگ نیابتی شامل شده اند که در این میان نقش شیخ های خلیج و بویژه عربستان  سعودی را  نمی توان نادیده گرفت. درين مورد نقش سعودی و كشور هاي ديگر همنوای ايديولوژی تماميت خواهانه  را نمي توان نا ديده گرفت؛ زیرا  تروریزیم برای سعودی و شركای مسلمان و كشور هاي اسلامي به هيزم سوخت حفاظت از منافع ملي آنان بدل شده است. چنانکه سعودی در کابل در این اواخر اعلان کرد که از نظر کشورش پس از این طالبان یک گروۀ تروریستی است و دلیل آن را هم موجودیت دفتر طالبان در قطر اعلان کرده است و گفته که این دفتر فراتر از یک دفتر به مرکز تمویل طالبان تبدیل شده است. این واکنش سعودی در رابطه به طالبان، یک رویکرد واقعی نبوده؛ بلکه یک حرکت رقابتی در برابر رقیبش یعنی قطر می باشد. در واقع شعار های میان تهی شماری کشور ها مبنی بر اینکه " اسلام يگانه راۀ حل " مسلمانان است، جز فریبی بیش نیست. آنان می خواهند که اسلام را ابزاری برای رسیدن به قدرت غیر مشروع شان به کار گیرند.  در حالی که بیشترین دشواری ها برمیگردد به مردم افغانستان؛ اما با تاسف که مردم فريب مدعيان کاذبی را خوردند که برمصداق این شعر : «از برونش گر ببینی با یزید --  از درونش ننگ دارد صد یزید». تنها غرب نیست که در پی منافع خود به منطقه آمده است؛ بلکه رهبران تنظیم ها بدتر از غربی ها با شعار های مردم فریبانه اسلام را به بازی گرفتند و به سرنوشت مردم افغانستان هیچ ترحم نکردند.
از انکشافات اوضاع در افغانستان، منطقه و جهان برمی آید که صف بندی های تازه یی در پیوند به مبارزه با تروریزم در حال ایجاد است و این صف بندی ها  تروریزم ناتعریف شده را بیشتر به ابهام و چالش کشانده است و در واقع مبارزه با تروریزم را به امر گزینشی بدل کرده است. این سبب شده که تروریستان هم با استفاده ازفرصت از این وضعیت به نفع خود سود ببرند و کشور های گوناگون قرارداد های متفاوت را امضا کنند. از وصعیت معلوم می شود که تروریزم در  سطح منطقه و جهان به ابزار استراتیژیک کشور های مختلف مبدل شده است و هر کشوری می تواند، خیلی قشنگ تروریستان را بخرد و از آنان در رقابت های داخلی و منطقه یی و جهانی استفادۀ ابزاری کند. این رویکرد نه تنها مبارزه با  تروریزم را سخت به چالش برده؛ بلکه سبب تقویت تروریزم جهانی شده است. شانزده سال مبارزۀ ناکام و چند پهلو برضد تروریزم این واقعیت را به نمایش نهاده که کشور های جهان برای مبارزه با تروریزم صادق نبوده اند و هدف شان تبدیل کردن افغانستان به صحنه جنگ های نیابتی بوده است وبس. حال بر حکومت و مردم افغانستان است که برای رهایی از این دشواری ها در جستجوی راهی میان بر  باشند. کار در راستای وحدت ملی، فراخوان گروه های سیاسی برای تصمیم گیری های مشترک ملی، کاربزرگ مشارکتی برای تقویت حکومت مرکزی و نابودی فساد، ترک گرایش های قومی و گروهی، کاری پیگیر و صادقانه در جهت ایجاد وفاق ملی از جمله راهکار هایی باشد که بتواند، گره گشای بخشی از دشواری های کنونی در کشور باشد. یاهو

 

*****************************************************

 

مهرالدین مشید


طرح جان مکین در هاله یی از امید و  یا سبک و سنگینی یک جنگ فرسایشی


«جان مک کین» (1)سناتور جمهوریخواه و رئیس کمیته نیروهای مسلح سنای آمریکا اعلام کرد که اصلاحیه‌ یی را آماده می‌کند تا استراتژی جدید ترامپ در افغانستان را به لایحه سیاست دفاعی سالانه این کشور ضمیمه کند. وی پیش از این بارها دولت ترامپ را به دلیل شکست در «تعیین استراتژی برای پیروزی» در افغانستان مورد انتقاد قرار داده بود. مک کین تصریح کرده بود که پس از 16 سال جنگ در افغانستان، آمریکا همچنان در بن‌بست نظامی قرار دارد و استراتژی مناسبی برای پیروزی در افغانستان ندارد. وی هشدار داد، در صورت آماده نشدن استراتژی ترامپ، سنای آمریکا بزودی با ورود به این موضوع، طرح خود را به پنتاگون تحمیل خواهد کرد. مک کین در اظهارات خود تاکید کرد که کمیسیون نیروهای مسلح سنای آمریکا با اختیاراتی که قوانین موجود به این کمیته می‌دهد، در حال الحاق استراتژی افغانستان به لایحه سیاست دفاعی سالانه آمریکا است. وی گفته است که طرح او بیشتر جنبه اصلاحی دارد که باید ضمیمه طرح دونالد ترامپ شود. وی خواهان "ستراتیژی موفقیت آمیز" ادارۀ ترمپ در افغانستان شده است. وی می گوید ، تاهنوز ایالات متحده یک ستراتیژی که در افغانستان به موفقیت بیانجامد، روی دست ندارد و هشت سال ستراتیژی "عدم شکست" ایالات متحده در افغانستان، به قیمت زندگی افراد و پول امریکا تمام شده است. در این طرح آمده است که هرگاه پاکستان پشتیبانی خود را  از تروریستان ادامه بدهد، باید  فشارهای نظامی و سیاسی به گونۀ تدریجی بر پاکستان افزایش بیابد. از سویی هم جنرال بازنشسته توماس مک اینرنی  نیز گفته است تا زمانی که بر پاکستان فشار های نظامی واقتصادی بیشتر نشود، فرستادن نیرو های تازه به افغانستان بن بست موجود در این کشور را نمی شکند.  
از به تعویق افتادن اعلام استراتیژی امریکا در مورد افغانستان معلوم می شود که ترامپ هنوز در برزخ تصمیم گیری قرار دارد. گمانه زنی هایی وجود دارد که ترامپ بیشتر روی کاهش هزینه های جنگی امریکا تمرکز دارد و تلاش می کند تا با رسیدن به گزینه های جدید هزینه های جنگی امریکا را به حداقل کاهش بدهد. گفته می شود که ترامپ جنگ افغانستان را به قراردادی های امریکایی از جمله بلاک واتر واگذار می کند. بلک واتر به مثابۀ بازوی ارتش امریکا بیشترین قراردادی های خود را از کشور های جنوب آسیا استخدام می کند که در صورت سپرده شدن جنگ افغانستان به این کمپنی نه تنها در هزینه های جنگی امریکا کاهش قابل ملاحظه بوجود می آید؛ زیرا استخدام سربازان از کشور های آسیای جنوبی با هزینۀ کم  هم به دلیل نزدیکی این قراردادی ها به افغانستان در هزینه های جنگی امریکا کاهش قابل ملاحظه یی به بار خواهد آورد. از سوی دیگر از تلفات امریکایی ها نیز کاسته و از خشم و انزجار امریکایی ها نیز در پیوند به کشته شدن فرزندان شان در افغانستان کاسته می شود. چنانکه اریک پرینس بنیانگذار گروه امنیتی ‘بلک واتر’ و نظامی سابق نیروی دریایی آمریکا و مشاور ترامپ گفت ‏که راهبرد آمریکا در افغانستان پرهزینه بوده و شکست خورده است.‏ این مقام نظامی- امنیتی نزدیک به کاخ سفید، گفت و گو با تلویزیون فاکس نیوز اظهار داشت: ما اکنون برای افغانستان بیش ‏از بودجه نظامی سالانه بریتانیا هزینه می کنیم و باید گفت سیاست ما در افغانستان هزینه بر بوده و جواب نداده است.‏ پرینس تصریح کرد: اگر آمریکا نیروهایش را از خاک افغانستان خارج کند، حکومت افغانستان چند هفته بیشتر دوام نخواهد آورد. ‏تروریست ها بسرعت بازگشته و همه جا را خواهند گرفت.
طرح جدید جان مکین برای فشار بر پاکستان بسنده نبوده و این طرح نه تنها پایان جنگ در افغانستان را نوید آور نیست؛ بلکه برعکس به نحوی بر ادامۀ جنگ تمرکز دارد. چیزی که در این طرح بارز است، همانا تاکید برفشار تدریجی از سوی امریکا بر پاکستان است که این رویکرد در شانزده سال گذشته ناکام بوده است. آگاهان بدین باور اند که این طرح بجای پایان جنگ در افغانستان، سخن از دوام جنگ در افغانستان دارد؛ البته به دلیل آن که استراتیژی پاکستان در پیوند به افغانستان بصورت قطع ادامۀ جنگ در افغانستان است و نظامیان پاکستان که گرداننده گان اصلی حکومت ملکی در این کشور است، جنگ در افغانستان را به نفع خود تلقی می کنند. از آن رو طرح فشار تدریجی از سوی پاکستان را بجای تهدید برعکس به عوض چراغ سبز تلقی می کنند؛ زیرا این استراتیژی برای نظامیان پاکستان فرصت می دهد تا مداخلۀ شان در افغانستان را به گونۀ تدریجی و فرسایشی تنظیم کنند. از این رو گمانه زنی هایی وجود دارد که استراتیژی جدید امریکا در پیوند به افغانستان حکایت از یک جنگ فرسایشی و دراز مدت را دارد. آگاهان به این طرح به دیدۀ شک نگریسته و می گویند که هرگاه امریکا خواهان قطع کامل جنگ و تامین صلح در افغانستان است، باید در این طرح بر فشار فوری و لازم تاکید می کرد تا دست کم خواب را از چشمان نظامیان پاکستان حرام می کرد. جان مکین در حالی در طرح خود برفشار تدریجی بر پاکستان تاکید کرده است که جهان می داند، جنگ افغانستان از پاکستان رهبری می شود و مرکز های تروریستی در خاک این کشور موجود است. هرگاه امریکا ارادۀ جدی برای پایان جنگ در افغانستان داشته باشد، یگانه راه شناختن پاکستان بحیث کشور تروریستی و صدور مجوز از سوی شورای امنیت ب بنیاد منشور هفتم آن، نابودی و بمباران لانه های تروریستی در داخل خاک پاکستان است، عملی که امریکا طی شانزده سال از چنین کاری خود داری کرده است. از این رو گفته می شود که امریکا ارادۀ واقعی برای قطع جنگ در افغانستان را ندارد؛ بلکه برعکس آن را دارد. زیرا امریکا با توجه به اهداف راهبردی خود در منطقه و رقابت های تنگاتنگ اش با کشور های روسیه، چین و ایران، در صدد آن نیست که افغانستان را با پاکستان عوض کند و گزینش افغانستان، پاکستان را از حلقۀ کشور های هم پیمان استراتیژیک خود بیرون کند. دلیل اش آشکار است که موجودیت حکومت ناتوان در کابل و درگیر اختلاف های داخلی و نبود دستگاۀ دیپلوماسی فعال و لابی های کار آزموده و آگاه به مسایل کلان ملی، منطقه یی و جهانی که شاید هم برنامۀ از قبل ساخته شده باشد، سبب شده باشد که امریکا در شرایط تنش آلود کنونی پاکستان را با افغانستان عوض نکند. شماری ها با اشاره به پیچیده شدن جنگ در افغانستان و وارد شدن پای روسیه، چین و ایران و مداخلۀ بی شرمانۀ کشور سومی که اظهارات فرماندۀ پاسداران انقلاب ایران که گفته است، ایران بر سه ولایت افغانستان دست بالا دارد، می گویند که این نشانگر آن است که کشور های یاد شده هرکدام از خارج شدن کنترول جنگ در افغانستان نگران اند و از این رو هرکدام برای مصؤونیت خود وارد کارزار افغانستان شده اند که این سبب ایجاد مثلث طالب، روسیه و ایران را به بهانۀ تهدید دذعش بوجود آورده است که ابتکار در دست پاکسنان است. این در حالی است که طالبان تهدیدی به مراتب جدی و بالفعل نه تنها به افغانستان، بلکه به تمام جهان اند. نبود دستگاۀ دپلوماسی فعال در کابل و لابی های آگاه در سطح سفارتخانه های افغانستان سبب شده تا پاکستان از لحاظ بازی های سیاسی دست بالایی داشته باشد. از سویی هم نبود استراتیژی روشن غرب در افغانستان برای صلح و جنگ این کشور سبب شده تا مبارزه با تروریزم در پردۀ ابهام باقی بماند؛ زیرا کشور های غربی بی توجه به منافع ملی افغانستان هرکدام برای منافع استراتیژیک خود در افغانستان می جنگند. از همین رو است که غرب هنوز از تروریزم تعریف روشن ندارد و با تروریزم برخورد گزینشی می کند. هرگاه چنین نمی بود و باید سال ها پیش پناه گاه های تروریستان در پاکستان باید از سوی غرب نابود می شدند و غرب بی توجه به ظرفیت های گونانگون به شمول نیروی اتومی توانایی های پاکستان را در نظر نمی گرفت.پس این رویکرد غرب نشان می دهد، جاده یی را که غرب می خواهد، زیر نام مبارزه با تروریزم نن تنها دشوار است که خیلی پرخم و پیچ نیز است. این در حالی است که منافع ملی در دستگاۀ دپلوماسی افغانستان حلقۀ گم شده یی را ماند که استراتیژی جنگ و صلح را در پردۀ ابهام برده است. این برای غرب فرصت داده است تا در مبارزه با تروریزم در افغانستان بجای برخورد راهبردی به بهای قربانی کردن منافع ملی و اقتدار ملی افغانستان برخورد سلیقه یی کند.
از سویی هم ناکامی  و بی توجهی غرب برای حکومتداری خوب و ملت سازی در افغانستان همراه با افزایش کشت مواد مخدر و تقویت گروه های مافیایی در این کشور ، نشان دهندۀ این واقعیت است که غرب از همان آغاز ارادۀ واقعی برای صلح و ثبات در افغانستان نداشته و از همین رو است که امروز شورشگری در افغانستان به پدیدۀ غیر قابل مهار تبدیل شده است و چنان پیچیده شده است که شاید امریکایی ها هم این گونه انتظار نامهار شدن آن را نداشتند. شاید غرب در آغازین خطر ها و ضرر هایی را   برای رسیدن به اهداف بزرگ شان در سطح منطقه و جهان پیش بین شده بودند و شاید محاسبه های نخستین شان با توجه به  هزینه هایی که در مدت شانزده سال در جنگ افغانستان مصرف شده است، خیلی متفاوت باشد؛ اما حالا غرب در جنگ افغانستان به قول معروف به "قماربازانی" می ماند که در پایان باخت با گفتن این که "ما سال ها باختیم " دل خوش کرده و چادر خویش را سرشانه افگنده و خود را برای بازی تازه آمده می کند. شاید غرب رویا های طلایی را در عقب جنگ افغانستان در سر می پرورید و با در نظر نگرفتن روسیه و چین رسیدن به چشمه های سرشار نفت و گاز بحیرۀ خزر و کشور های آسیای میانه را نشانه گرفته بود که تیر شان به هدف نخورد. برعکس بویژه با قوت وارد شدن روسیه  در جنگ افغانستان به بهانۀ داعش تا سرحد هشدار برای نابودی مرکز های داعش در افغانستان، امریکا و هم پیمانانش را به چالش رو به رو کرده است. حتا گمانه زنی هایی وجود دارد که شاید ترامپ در یک تقسیمات تازۀ جهانی افغانستان را بار دیگر مانند دوران جنگ سرد به حساب حوزۀ نفوذ سنتی روسیه بشمارد.  یاهو


 

Advertise your business here. Click to contact us.
تنها کاربران عضو شده می توانند نظر ارسال کنند!

!joomlacomment 4.0 Copyright (C) 2009 Compojoom.com . All rights reserved."

آخرین به روز رسانی در شنبه ، 11 شهریور 1396 ، 11:15
 

تـاریخ مطبـوعـات جلد سوم

..
جلد ســوم
تاریخ مطبوعات افغانستان

تاریخ مطبوعات افغانستان

تاریخ مطبوعات افغانستان؛
شامل "نشرات برونمرزی کشور"

مؤلف: پروفیسور رسول رهین
..

دوستان عزیز!

اینک جلد سوم تاریخ مطبوعات افغانستان؛ شامل "نشرات برونمرزی کشور" تازه به زیور چاپ آراسته گردیده است.

علاقمندان میتوانند با تماس به مؤلف ویا ناشر کتاب به محتوای غنی کتاب آشنایی پیداکنند. برای آشنایی بیشتر مشخصات کتاب را در ذیل مطالعه بفرمائید.

جلد سوم

"تــاریخ مطبــوعــات افغــانســتان"
(نشرات
برونمرزی)

مشخصات کتاب:

عنوان: تاریخ مطبوعات افغانستان؛

(نشرات برونمرزی افغانستان)

(1357 – 1390)

مؤلف: پروفیسور رسول رهین

محل نشر: استوکهولم، سویدن

ناشر: شورای فرهنگی افغانستان

تاریخ نشر: مارچ 2017 (حمل 1396)

مصحح: عارف دانش

صفحه آرا : ضیاء رهین

طرح روی جلد: پوهنیار جاهد مشتاق

تیراژ: 1000 نسخه

آدرس ناشر:

Prof. Abdul Rasul Rahin

12751 Skärholmen, Sweden

Tel. 0046 8 740 63 65

Mob. 0046 73 924 09 07

E-Mail: rahin@khawaran.com

Website: www.khawaran.com

شماره ثبت: ISBN:978-91-978820-3-3

**************************

حرفهای مؤلف

دوستان عزیز:

خوشحالم، اینک حسب وعده یی که به ژورنالیستان عزیز داده بودم، توفیق یافتم جلد سوم تاریخ مطبوعات افغانستان را که محتوی نشریه های برونمرزی افغانستان میباشد، پس از سعی و تلاش دامنه داری در خارج میهن تکمیل کرده به اختیار شما دوست داران مطبوعات برونمرزی افغانستان میگذارم.

هرچند تکمیل این پروژه در برونمرزی کار آسان و ساده نبود؛ ولی با همکاری دوستان و علاقمندان دسپلین ژورنالیزم و تماسهای مداوم با ژورنالیستان پرکار خارج کشور امکان آن برایم میسر گردید تا انجام این کار مهم و با ارزش را به حقیقت مبدل نمایم. برای ایفای این کارپر ارزش تلاش کردم به ادامه شیوه کاری جلد اول و دوم تاریخ مطبوعات افغانستان مقدمه پر محتوایی در باره آغاز نشرات فارسی دری در جهان، خراسان شرقی یا افغانستان کنونی، چگونگی رشد نشرات برونمرزی افغانستان در دهه های اخیر معلومات جامع در اختیار شما علاقمندان فرهنگ غنی خراسانی بگذارم.

با آنکه دسترسی به مطبوعات این دوره هاکه در سراسر کشورهای جهان پراگنده میباشند، مشکل است وبا تمام تلاشها بازهم این امکان رابه من نداد تا به همه آنها دسترسی پیداکنم؛ ونیز اکثر این نشریه ها پس از انتشار یک یا دو شماره متوقف گردیده بودند که اینهم میتوانست بر دشواری جمع آوری و توضیح محتوایی آنها تأثیر منفی گذارد. چاپ یک نشریه به عین نام و عنوان در چند شهر و چندکشور جهان از مشکلات دیگری بود که توانست در تفکیک و شناسایی نشریه هامشکل ایجاد نماید، نشرنامنظم و غیر مسلکی نشریه ها که اکثر شان فاقد تاریخ نشر، معلومات در باره ماهنامه و جریده بودن ویا روزنامه بودن آنها فکت دیگری است که کار مارا به کندی سوق کرده، حتی مؤفق نشدیم شهرت مکمل یکتعداد نشریه ها را که بایست مکمل معرفی میشد بدست بیآوریم. و لی نگارنده که در تصمیم خود عزم راسخ داشتم سعی کردم با استفاده از محتوای نشریه هایی که بدسترسم قرارداشتند و نیز آثار چاپ شده سایر محققان و ژورنالیستان داخلی و خارجی بر مشکلات غلبه کرده در تکمیل این پروژه ارزشمـند ساعی بمانم. اینکه گفته اند تصمیم نصف مؤفقیت است، بکار خود ادامه داده تقریباً بیشترین و حتی کاملترین مجموعه نشــــریه های چاپی برونمرزی را که تعداد مجموعی آنها به بیش از 900 نشریه میرسد جمع و باختیار دوستداران مطبوعات برونمرزی کشور بگذارم.

ازدوستان و علاقمندان، بخصوص از ژورنالیستان سخت کوش کشور توقع دارم، در صورتیکه اشتباهی و یا اصلاحی در باره تاریخ ها وسایر معلومات داده شده درکتاب نزد شان ظاهر گردد، صمیمانه و دوستانه مرا در جریان گذارند تا در چاپهای بعدی مطابق بمیل و آرزوهای شان کتاب جامع در اختیارشان بگذاریم.

در مورد ژانرکتاب که یکی دیگر از مهمترین ژانر های مطبوعاتی بشمار میرود بخاطر وسیع بودن انتشار کتاب در برونمرزی نتوانستیم درین مجموعه کاری انجام بدهیم. سعی خواهم کرد تا در جلد جداگانه آثار چاپی این دوره ها را نیزبچاپ رسانم.

مطلب مهم دیگری که میخواهم از آن آگاهی دهم اینست که بنابر نداشتن حروف مشخص الفبای پشتـــو در کمپیوتر کاری ام، نتوانستم واژه های .پشتو را به حروف خاص پشتو تائپ کنم. هرچند معادل فارسی دری آنها را آورده ام ولی کافی نیست و در خواندن واژه های پشتو یک اندازه دقت بیشتر ضروری میباشد. ازین بابت شرمنده ام و ازدوستان خود عذر میخواهم.

قابل یاد آوری میدانم که بدسترس قرار دادن سهل و آسان این مجموعه، ایجاب میکرد تاعموم نشریه های هر دوره را پس از دسته بندی به روزنامه، جریده، ماهنامه، دوماهنامه، فصلنامه و...، به ترتیب تاریخی، تنظیم نموده، سپس یک تعداد نشرات این دوره ها راکه به سبب ناقص بودن فنی نشرآنها در گروپ های بالا نمی گنجیدند زیر نام نشریه ها معرفی کنم. البته یک تعداد گاهنامه ها نیز در اخیر هر دوره به ترتیب تاریخی آورده شده است.

امیدوارم پس از چاپ جلد سوم بتوانم بالای ژانر کتاب های برونمرزی کارکرده، جلد چهارم این مجموعه را که محتوی آثار چاپی این دوره ها میباشد، هرچه زودتر بچاپ رسانم. در اینجا یک مطلب را میخواهم به علاقمندان در میان گذارم؛ آن اینکه، چون همه فصلهای کتاب حاضر، درفصلنامه آریانای برونمرزی بخـاطر گرفتن نظرات علاقمندان محترم بچاپ رسیده است و دوستان نظریات نیک خود را بوقت و زمانش ارسال داشته اند؛ کوشیده ام در نسخــــه آخری و چــــــاپ نهایی "زیر نویسها".را از آخر هر بخش به آخر فصلها با شماره های جدید تسلسل بدهم. مطلب اینست که ممکن در تنظیم شماره ها درداخـــــل متن ویاهم در"زیـــــر نویسها" که در آخر هر فصل برده شده است، یگان پـــــس و پیشی هایی در شمــــاره ها رخ داده باشد. اگر چنین شده باشـــــد، نگارنده را عفو کرده، مطلوب خـــــــودرا یک شماره پیشتر ویا بعدتر جستجو نمایند.

چیزیکه نگارنده در باره محتوای کتاب علاوه میکنم اینست که این کتاب در پهلوی اینکه یک اثر جامــع و خیلی غنی در بـــــاره تاریخ مطبوعات افغانستان میباشد، در حقیقت تاریخ تحول فرهنگی افغانستان را نیز ارائه می نماید. درین کتاب بادست باز تلاش گردیده تا از مؤسسات فـــرهنگی و ریشـــــه های فــــــرهنگ ستــــــیزی و دورنما های تحـولات فرهنگی افغانستان گرمجوشانه بحث شود. پس خوانندگان محترم باین کتاب نه تنها بحیث تــــاریخ مطبوعات افغانستان عطف تــــــوجه داشته باشــــند، بلکه بحیث تاریخ فــــرهنگی افغانستان نیز بنگرنــــد که میتواند رهنمــــا و راه گشـــای خوبی بــــرای کسانی باشــــد که در آینده بخــــواهند تاریخ تحـــــول فــرهنگی افغانستان را تألیف نمایند.

باید بگویم که در تألیف این کتاب دوستان، مؤرخان و ژورنالیستان باتجربه فراوانی با من همکاری کرده اند. جناب نجم کاویانی که همکار دایمی و همیشگی آریانای برونمرزی هستند، مواد معتبری در باره روزنامه بخاری شریف چاپ کردند که حتی بعضی قسمتهای مقاله های شان مستقیماً درین کتاب گنجانیده شده است. در بخش فرهـــــنگی ازیادداشتـــــهای جناب حمزه واعظی استفاده کرده ام که بی شک بر غنای این اثـر تأثیر عمیق داشتـه است. جناب محترم عـارف دانش همکار این نشـــــریه و مشـــــوق چاپ این کتاب، آخرین پروف خوانی این گنجینه فرهنگی و ژورنالیستی را صمیمانه انجام داده اند که نظر باثواب شان شامل حال این کتاب میباشد.

این مجموعه به هیچ صورت تکمیل نیست که از حقدار اولی و اصلی آن جناب پروفیسور حبیب الرحمن هاله سپاس فراوان نه نمائیم. جناب هاله که در آغازکار آمر دیپارتمنت مطبوعات دانشکده ژورنالیزم، دانشگاه کابل بودند، اولین سنگ بنای این مجموعه را مشوره دادند و مرا برآن داشتند تا همچو اثری را طراحی کنم. ایشان با حسن نیت لکچر نوتهارا میخواندند و ازگرد آورده های هفته وار من لذت میبردند. .

یکباردیگرخودرا مکلف میدانم از همکاریهای دوستانم پروفیسور حبیب الرحمن هاله، نجم کاویانی و همکار صمیمی و همیشگی نشریه آریانای برونمرزی جناب پروفیسور شاه علی اکبر شهرستانی و استاد تازه کار، جوان و پرتلاش دانشگاه البیرونی جاهد مشتاق که در جمع آوری اسناد و مدارک معتبر ژورنالیستی مرا یاری رسانیده اند سپاس فراوان کنم.

از سایر دوستانیکه درین راه با من همراهی کرده اند سپاس فراوان دارم، امیدوارم که در نشر و چاپ سایر مجموعه هایم نیز این دوستان با من باشند و بتوانیم باهم و کمک یک دیگر آثار ماندگار دیگری نیز به جامعه افغانستانی خود تقدیم بداریم. دوستان شاد و همیشه باشند.

درود

پروفیسور رسول رهین

استوکهولم، سویدن

حمل 2017

TOLO TV LIVE

SHAFI AYAR - 362

رد پـــای فـــرعــــون

...
رد پـــای فـــرعــــون
افســانــهء در پنــاه حقیــقت

افسانه ی در پناه حقیقت
نویسنده: احمد بهارچوپان
ویراستار: آثار الحق حکیمی

برای دانلود این کتاب ارزشمند
بروی پوشه آن اشاره نمائید!

.....

تـاجیــکان در گــذرگــاه تــاریخ

پروفیســور رســـول رهیــن
پروفیســور رســـول رهیــن
مجمــــوعه مقـــالات پیــرامــون
تاجیــــکان درگـــذرگــــاه تــاریــــخ

مقـــــاله نخست
خـــاســـتگاه واژه تاجیــــک

مقــــــــاله دوم
تاجیــــکان پـــار دریـــا

مقــــاله ســـوم
تاجیـــکان خُــراســـان باختــری یـا
(افغـــــانســــتان کنـــــونی)

مقـــاله چهــارم
تاجیکــــان باختـــری یـا
(افغــانســـتان کنـــونی)

مقـــاله پنجـــم
ظهــور باغبــان بچـهء تاجیــک تبــار:
(شـــاه حبیب الله کلــــکانی)

مقــــاله ششــم
حکومت خـودکـــامه محمـد نـادر و
قتـل عـام تاجیـکان کـابل وشمالی

مقــــاله هفتـم
قتــل عــام تاجیکـــان، اوزبکـــان و
تـــرکمنهـــای قطغـــن و بدخشـــان

مقــــاله هشــتم
عملــکرد غیــر انســانی
محمــد هاشــم صـــدراعظـــم
در مقــابل
تاجیکـان و هـزاره هــای افغـانسـتان

مقــــاله نهــــــم
وضــع تاجیــکان در دوره دمــوکــراسی
قُـــلابی شـــاه محمـــــود خــان

مقـــــاله دهـــــــم
وضـــع تاجیکـــان در دوره صــــدارت و
جمهـــوریت اســتبدادی محمــدداؤد

مقـــاله یازدهــــم
وضع تاجیکـــان در
جمهـــوری دمو کراتیک
تره کــــــی و حفیــــــــظ الله امیـــن

مقـــاله دوازدهـــم
وضـــع تاجیکـــان در دوره
زمــامــداری ببــرک کــــــارمــل

مقــاله سیزدهـــم
وضــع تاجیکــان در دوره
زمــامــداری داکتــر نجیب


مقـــــاله چهـــاردهــم
وضع تاجیکــان دردوره
زمــداری قلابی حامـد کــرزی

...

...

تاجيکـــان در قـــرن بيســتم

 

متـــن کــامـــل کتـــاب
متـــن کــامـــل کتـــاب
تاجيکــــان در قــــرن بيســـــتم
بـــرای دانلـــود


تـــن کــامـــل کتـــاب

تاجيکــــان در قــــرن بيســـــتم

سـرگذشت زبـان فـارسی دری


سـرگذشت زبـان فـارسی دری 

ســرگـــذشت
زبـــان فـــارسـی دری

ایســـتگاه خبــری "یکصــــدا"


یکصـــدا
ایســــتگاه خبـــری یکصـــــدا

.

رســتاخیز پرسـتوهای تغییر

تعداد آنلاین

سایت پذیرای 202 مهمان آنلاین

Notice: Undefined variable: list in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 150 Notice: Undefined variable: html in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 150 Notice: Undefined variable: list in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 151 قدرت گرفته از Soltia!. XHTML and CSS.