Khawaran.com نشریهء سیاسی، فرهنگی، تاریخی و اجتماعی افغانستان

در حــاشـــیۀ مــوضـــوع اختلاس در وزارت معارف و ضــرورت تحقیـــق PDF پرینت ایمیل
مقـــــــالات - ســـــیاسی
نوشته شده توسط نصیر مهرین   
سه شنبه ، 9 تیر 1394 ، 08:25

 در حــاشـــیۀ مــوضـــوع اختلاس در وزارت معارف و ضــرورت تحقیـــق...هنگامی که وزیر معارف کشور چنین ادعایی را مطرح می کند و منبع مؤثرخارجی که دست فعال در تمویل بودجۀ وزارت معارف داشته است، به آن صحه می گذارد، و وزیر پیشین را نیز زنده و دارندۀ دست وپای وزبان باز می یابیم، خوب است که تحقیق موضوع به آزمون گرفته شود...

چهرۀ مسأله
نصیر مهریناسدالله حنیف بلخی، وزیرمعارف کشور مدعی شده است که دروزارت معارف اختلاس ودر واقع ابعادی ازاستفاده جویی ها حضور داشته است.
این ادعا را جان.ف. سوپکو نمایندۀ "سیگار" نیزانتشارداد. اما به زودی آقای دکتورفاروق وردک وزیرمعارف پیشین افغانستان، آن ادعا را رد نمود.
موضوع یورش وشکست طالبان تروریست درحمله به پارلمان، اندکی از گرمی موضوع کاست، ولی نتوانست اهمیت آن را به عنوان یک موضوع جدی ومهم از میان بردارد. رسانه ی شدن موضوع وعطفی که در روزهای پسین به آن شده است، حاکی از آن است که به عنوان موضوع محوری در کنارحملات تروریستی در بدخشان وقندز می توان به آن نگریست. زیرا اگر طی سالیان متمادی مصیبت دهشت افگنی، خواب را از چشمان مردم آرزومند صلح ربوده است، دست اختلاس وچپاول، فساد و زراندوزی های حرام ناشی از دستبرد افراد وشبکه های فاسد درحریم دارایی های که در نهایت به مردم افغانستان تعلق گرفته اند، حال جامعه را زار وناتوان وحتی کمک کننده به دهشت افگنی نموده است. اگر دهشت افگنی در همه نقاط کشور وضعیت کنونی پرمخاطره یی را بار آورده است، فساد وچپاول شبکه های مافیایی قدرت مندان نیز اسباب ژرفترین وگسترده ترین نا بسامانی هایی را بار آورده که در سطح جهانی کم مانند است. این است که چنین عوامل تباهیگر درچهره های مختلف طرف توجه مثبت ویا منفی دست اندرکاران امور سیاسی، اجتماعی، نظامی و اقتصادی جامعه نیز بوده است. چنین است که افراد آرزو مند رسیدن به مقام ریاست جمهوری، با کلی گویی ویا مشخص نمودن آنها از این عوامل زیانبار سخن گفته اند.
هنگامی که وزیر معارف کشور چنین ادعایی را مطرح می کند و منبع مؤثرخارجی که دست فعال در تمویل بودجۀ وزارت معارف داشته است، به آن صحه می گذارد، و وزیر پیشین را نیز زنده و دارندۀ دست وپای وزبان باز می یابیم، خوب است که تحقیق موضوع به آزمون گرفته شود. ولی از آنجایی که ادعای اختلاس یگانه مورد در حیات ریاست آقای حامد کرزی نبوده ونیست، واز آن جایی که بارها دربقیه وزارت ها ونهادها نیزاز چور وچپاول گفته شده وبه زودی موضوع حفظ وخاموش شده است، ما با گونه یی از واکنش ناباورانه ویأس آمیز وحتا مواردی عصیان گونه در جای طرح تحقیق از طرف برخی از مردم ناراضی میهن خویش مواجه می شویم، لازم است که پیرامون موضوع تحقیق وجوانب مؤثرویا محدودیت های آن نیز بیشتر گفته شود. به ویژه که تا حال بیشترین واکنش های مدنیت آمیزآرزوی روشن موضوع را حمل نموده وخواهان مبارزه با مفاسد چرکین دیرینه اند.
در پایان می خواهیم این مسئل را که در گسترۀ فساد شناسی وفساد ستیزی می تواند حایز اهمیت باشد، اندکی بیشتر باز نمائیم:

مدعیان اختلاس چه می گویند
1-    وزیر معارف. دکتور اسدالله حنیف بلخی



"اخیراً اسدالله حنیف بلخی؛ وزیر جدید معارف و فریده مومند؛ وزیر تحصیلات عالی در مجلس نمایندگان گفتند که مقامات پیشین وزارت معارف شمار مکاتب را جعل کرده و در امتحانات ورودی دانشگاه نیز اعمال نفوذ کرده اند.
آقای بلخی گفته است که در مناطق ناامن افغانستان آنطوری که وزیر پیشین گزارش داده، مکاتب فعال نیستند و مسئولان قبلی، آمار مکاتب را مهندسی و میلیون ها دالر را از این طریق اختلاس کرده اند.    
این مکاتب به مکتب های "ارواح یا خیالی" که وجود فیزیکی ندارند، مشهور شده و ادعا شده که وزیر پیشین معارف، ماهانه مصارف و حقوق معلمان این مکاتب را دریافت می کرده است." (خبر گزاری جمهور 30 جوزا)

2-    سیگار
"جان اف سوپکو بازرس ویژه‌ی امریکا برای بازسازی افغانستان در این گزراش چنین اظهار می دارد:
"وزیر معارف گزارش داده‌ که هیچ مکتبی در بخش‌های نا امن افغانستان باز نیستند، اما مقام‌های پیشین آمارها را دستکاری کردند و پول را اختلاس کرده‌اند. ین ادعاها نشان می‌دهند که ایالات متحده‌ ممکن است برای تمویل مکتب‌هایی که وجود نداشته باشند؛ پول پرداخته باشد."( طلوع نیوز/ جمعه 29 جوزا 1394)

3-    کمیسیون مستقل حقوق بشرغور:
"... در حدود ۷۰ درصد مکتب های این ولایت بسته هستند وده ها زورمند محلی وتفنگ داران مسلح غیرمسئول بنام آموزگار پول دریافت می کنند."

جواد علوی سرپرست کمیسیون مستقل حقوق بشرغوردر این باره چنین اظهار داشت:" بارها کمیسیون مستقل حقوق بشرپس از بررسی ها و تحقیقاتی که درین باره داشته نگرانی اش را از وضعیت معارف غور ابراز نموده، دربرخی ازولسوالی های این ولایت تا هفتاد درصد مکتب وجود دارد اما غیرفعال است، مکتب در تشکیل وجود دارد، آموزگار در تشکیل وجود دارد اما هیچ صنف آموزشی فعال نیست، به ویژه در بخش دختران."

عبدالمجید ناطقی عضو شورای ولایتی غور گفته است:" بیشتر مکتب ها درین ولایت غیر فعال هستند ومعاش آموزگاران به بزرگان قومی داده می شود، حتی ازین پول ها به طالبان هم داده می شوند واین نشان می دهد که وضعیت معارف درغور نگران کننده است."
"در این میان، رئیس معارف غوراین گفته ها را بی بنیاد خوانده و گزارش کمیسیون مستقل حقوق بشر را کاملا رد میکند."
( طلوع نیوز5 سرطان 1394)

4-    "آگاهان همچنان تاکید دارند که همانند مکاتب، پست ها و تشکیلات خیالی در سکتورهای دیگر دولتی نیز در برخی از مناطق کشور به مشاهده رسیده است." ( راه فردا31 جوزا)

5-    فریده مومند: مداخله در امتحانات ورودی به دانشگاه ها نیز اعمال نفوذ کرده اند.

واکنش آقای فاروق وردک
آقای فاروق وردک چه می گوید:

" فاورق وردک وزیر پیشین معارف افغانستان با اشاره به نشر گزارش تازه از سوی بازرس ویژه ایالات متحده امریکا برای بازسازی افغانستان یا "سیگار" در مورد وجود اختلاس کمک های جامعه بین المللی و موجودیت مکتب های خیالی در بعضی مناطق کشور گفته است که وی حاضر است تا در باره یک یک از معلمان و هر باب مکتب حساب پس بدهد.    
آقای وردک تاکید می ورزد که اگر قرار باشد پول های معارف در دوره که وی سمت این وزارت را به عهده داشت حیف میل شده باشد معلوم است که از سوی کمک کننده گان و پیمان کاران چنین کاری انجام شده است، زیرا تمامی کمک های ایالات متحده امریکا به معارف افغانستان از سوی کمک کننده گان امریکایی مصرف شده اند نه از طریق وزارت معارف و نه هم حکومت افغانستان.    

این گفته های در حالی ابراز می شود که سیگار با نشر یک گزارش جدید می نگارد که مقام‌های پیشین معارف افغانستان پول های هنگفتی را از نهادهای جهانی تحت نام اعمار مکتب‌ ها، و روند آموزش برای آموزگاران و مدیران مکتب‌هایی که اصلاً وجود نداشته‌ اند پول به دست آورده اند." ( طلوع نیوز/ جمعه 29 جوزا 1394)
" ” اگر وزیر جدید معارف آمار و ارقام قبلی این وزارت را نادرست خوانده است باید آمار و ارقام درست را در اختیار عموم قرار دهد و بگوید که براساس کدام میکانیزم به این آمار و ارقام دست یافته است”. ( افغان نیوز 31 جوزا)

وی انگیزه را درکجا می بیند:
” کشورهای کمک کننده به افغانستان تلاش می کنند از تعهدات شان در کنفرانس های بین المللی از جمله توکیو، شیکاگو، لندن و واشنگتن سرپیچی کنند”.
" وی علاوه کرد، معارف مهمترین شاخه یک نظام حکومتی است و ارگ نشینان با شایعه پراکنی رسانه ای قصد دارند حکومت حامد کرزی و منسوبین وی را ناکارا و فاسد معرفی کنند."


انتظارازمدعیان وافشاگران
در قدم نخست ایجاد کمیتۀ حقیقت یاب صورت بگیرد و دو منبع که عبارت اند از:
1 – جناب وزیر معارف کنونی
2- "سیگار"،
هرچه زودتر همه اسناد، ارقام را که موارد پایانی را شامل می شود، ارائه بدارند.

-    مقدارپول
-    منبع کمک کننده
-    منبع تهیۀ کنندۀ پروژه های وابسته به وزارت معارف
-    نوعیت پروژه:
مکتب سازی، تهیه کتاب و لوازم درسی، معاش مامورین ومعلمین مربوطه
-    جای و سال تهیۀ پروژه ها
-    افراد و نهاد های نظارت کننده
-    گزارش سالیانۀ افراد ونهاد های نظارت کننده
-    به منظور داشتن تصویر روشن از پیشینۀ موضوعات، و دسترسی به نتایج شفاف، بهتر است که موارد بالا برای بررسی دورۀ وزارت آقایان، حنیف اتمر، و یونس قانونی نیزطرف توجه باشد.

ادامه دارد

پیوست. برای معلومات بیشتر
‌غلام فاروق وردک
محترم غلام فاروق وردک وزیر معارف جمهوری اسلامی افغانستان در سال 1338 در ولسوالی سید آباد ولایت میدان وردک زاده شد. او تحصیلات ابتدایی و متوسط را در زادگاهش و لیسه را در کابل به پایان رساند.
فاروق وردک در سال 1361 وارد فاکولته فارمسی دانشگاه پنجاب پاکستان گردید و در سال 1365 از این دانشگاه فارغ شد. سپس میان سالهای 1365 الی 1370 در کمیته سویدن برای افغانستان در شهر پشاور مصروف خدمت گردید.
فاروق وردک در جریان سالهای 1375 الی 1380 در حالی که در اداره برنامه انکشافی ملل متحد مصروف کار بود، سند ماستری خود را در بخش اداره از پوهنتون پریستون در پشاور به دست آورد.
آقای فاروق وردک در ماه حوت سال 1382 از سوی رئیس دولت انتقالی اسلامی افغانستان به حیث رئیس دارالانشای دفتر مشترک تنظیم انتخابات مقرر شد و سپس در دلو سال 1383 به حیث رئیس عمومی اداره امور و دارالانشای شورای وزیران موظف گردید.
نامبرده علاوه بر این وظیفه، ریاست دارالانشای جرگه امن منطقوی را نیز پیش می برد.
فاروق وردک در ماه میزان 1387 از سوی حامد کرزی رئیس جمهوری اسلامی افغانستان به حیث وزیر معارف به پارلمان معرفی گردید که بعد از کسب رای اعتماد تا اکنون دراین پست اجرای وظیفه می نماید.
آقای وردک به زبانهای دری، پشتو، اردو و انگلیسی تسلط دارد.


Advertise your business here. Click to contact us.
تنها کاربران عضو شده می توانند نظر ارسال کنند!

!joomlacomment 4.0 Copyright (C) 2009 Compojoom.com . All rights reserved."

 

تـاریخ مطبـوعـات جلد سوم

..
جلد ســوم
تاریخ مطبوعات افغانستان

تاریخ مطبوعات افغانستان

تاریخ مطبوعات افغانستان؛
شامل "نشرات برونمرزی کشور"

مؤلف: پروفیسور رسول رهین
..

دوستان عزیز!

اینک جلد سوم تاریخ مطبوعات افغانستان؛ شامل "نشرات برونمرزی کشور" تازه به زیور چاپ آراسته گردیده است.

علاقمندان میتوانند با تماس به مؤلف ویا ناشر کتاب به محتوای غنی کتاب آشنایی پیداکنند. برای آشنایی بیشتر مشخصات کتاب را در ذیل مطالعه بفرمائید.

جلد سوم

"تــاریخ مطبــوعــات افغــانســتان"
(نشرات
برونمرزی)

مشخصات کتاب:

عنوان: تاریخ مطبوعات افغانستان؛

(نشرات برونمرزی افغانستان)

(1357 – 1390)

مؤلف: پروفیسور رسول رهین

محل نشر: استوکهولم، سویدن

ناشر: شورای فرهنگی افغانستان

تاریخ نشر: مارچ 2017 (حمل 1396)

مصحح: عارف دانش

صفحه آرا : ضیاء رهین

طرح روی جلد: پوهنیار جاهد مشتاق

تیراژ: 1000 نسخه

آدرس ناشر:

Prof. Abdul Rasul Rahin

12751 Skärholmen, Sweden

Tel. 0046 8 740 63 65

Mob. 0046 73 924 09 07

E-Mail: rahin@khawaran.com

Website: www.khawaran.com

شماره ثبت: ISBN:978-91-978820-3-3

**************************

حرفهای مؤلف

دوستان عزیز:

خوشحالم، اینک حسب وعده یی که به ژورنالیستان عزیز داده بودم، توفیق یافتم جلد سوم تاریخ مطبوعات افغانستان را که محتوی نشریه های برونمرزی افغانستان میباشد، پس از سعی و تلاش دامنه داری در خارج میهن تکمیل کرده به اختیار شما دوست داران مطبوعات برونمرزی افغانستان میگذارم.

هرچند تکمیل این پروژه در برونمرزی کار آسان و ساده نبود؛ ولی با همکاری دوستان و علاقمندان دسپلین ژورنالیزم و تماسهای مداوم با ژورنالیستان پرکار خارج کشور امکان آن برایم میسر گردید تا انجام این کار مهم و با ارزش را به حقیقت مبدل نمایم. برای ایفای این کارپر ارزش تلاش کردم به ادامه شیوه کاری جلد اول و دوم تاریخ مطبوعات افغانستان مقدمه پر محتوایی در باره آغاز نشرات فارسی دری در جهان، خراسان شرقی یا افغانستان کنونی، چگونگی رشد نشرات برونمرزی افغانستان در دهه های اخیر معلومات جامع در اختیار شما علاقمندان فرهنگ غنی خراسانی بگذارم.

با آنکه دسترسی به مطبوعات این دوره هاکه در سراسر کشورهای جهان پراگنده میباشند، مشکل است وبا تمام تلاشها بازهم این امکان رابه من نداد تا به همه آنها دسترسی پیداکنم؛ ونیز اکثر این نشریه ها پس از انتشار یک یا دو شماره متوقف گردیده بودند که اینهم میتوانست بر دشواری جمع آوری و توضیح محتوایی آنها تأثیر منفی گذارد. چاپ یک نشریه به عین نام و عنوان در چند شهر و چندکشور جهان از مشکلات دیگری بود که توانست در تفکیک و شناسایی نشریه هامشکل ایجاد نماید، نشرنامنظم و غیر مسلکی نشریه ها که اکثر شان فاقد تاریخ نشر، معلومات در باره ماهنامه و جریده بودن ویا روزنامه بودن آنها فکت دیگری است که کار مارا به کندی سوق کرده، حتی مؤفق نشدیم شهرت مکمل یکتعداد نشریه ها را که بایست مکمل معرفی میشد بدست بیآوریم. و لی نگارنده که در تصمیم خود عزم راسخ داشتم سعی کردم با استفاده از محتوای نشریه هایی که بدسترسم قرارداشتند و نیز آثار چاپ شده سایر محققان و ژورنالیستان داخلی و خارجی بر مشکلات غلبه کرده در تکمیل این پروژه ارزشمـند ساعی بمانم. اینکه گفته اند تصمیم نصف مؤفقیت است، بکار خود ادامه داده تقریباً بیشترین و حتی کاملترین مجموعه نشــــریه های چاپی برونمرزی را که تعداد مجموعی آنها به بیش از 900 نشریه میرسد جمع و باختیار دوستداران مطبوعات برونمرزی کشور بگذارم.

ازدوستان و علاقمندان، بخصوص از ژورنالیستان سخت کوش کشور توقع دارم، در صورتیکه اشتباهی و یا اصلاحی در باره تاریخ ها وسایر معلومات داده شده درکتاب نزد شان ظاهر گردد، صمیمانه و دوستانه مرا در جریان گذارند تا در چاپهای بعدی مطابق بمیل و آرزوهای شان کتاب جامع در اختیارشان بگذاریم.

در مورد ژانرکتاب که یکی دیگر از مهمترین ژانر های مطبوعاتی بشمار میرود بخاطر وسیع بودن انتشار کتاب در برونمرزی نتوانستیم درین مجموعه کاری انجام بدهیم. سعی خواهم کرد تا در جلد جداگانه آثار چاپی این دوره ها را نیزبچاپ رسانم.

مطلب مهم دیگری که میخواهم از آن آگاهی دهم اینست که بنابر نداشتن حروف مشخص الفبای پشتـــو در کمپیوتر کاری ام، نتوانستم واژه های .پشتو را به حروف خاص پشتو تائپ کنم. هرچند معادل فارسی دری آنها را آورده ام ولی کافی نیست و در خواندن واژه های پشتو یک اندازه دقت بیشتر ضروری میباشد. ازین بابت شرمنده ام و ازدوستان خود عذر میخواهم.

قابل یاد آوری میدانم که بدسترس قرار دادن سهل و آسان این مجموعه، ایجاب میکرد تاعموم نشریه های هر دوره را پس از دسته بندی به روزنامه، جریده، ماهنامه، دوماهنامه، فصلنامه و...، به ترتیب تاریخی، تنظیم نموده، سپس یک تعداد نشرات این دوره ها راکه به سبب ناقص بودن فنی نشرآنها در گروپ های بالا نمی گنجیدند زیر نام نشریه ها معرفی کنم. البته یک تعداد گاهنامه ها نیز در اخیر هر دوره به ترتیب تاریخی آورده شده است.

امیدوارم پس از چاپ جلد سوم بتوانم بالای ژانر کتاب های برونمرزی کارکرده، جلد چهارم این مجموعه را که محتوی آثار چاپی این دوره ها میباشد، هرچه زودتر بچاپ رسانم. در اینجا یک مطلب را میخواهم به علاقمندان در میان گذارم؛ آن اینکه، چون همه فصلهای کتاب حاضر، درفصلنامه آریانای برونمرزی بخـاطر گرفتن نظرات علاقمندان محترم بچاپ رسیده است و دوستان نظریات نیک خود را بوقت و زمانش ارسال داشته اند؛ کوشیده ام در نسخــــه آخری و چــــــاپ نهایی "زیر نویسها".را از آخر هر بخش به آخر فصلها با شماره های جدید تسلسل بدهم. مطلب اینست که ممکن در تنظیم شماره ها درداخـــــل متن ویاهم در"زیـــــر نویسها" که در آخر هر فصل برده شده است، یگان پـــــس و پیشی هایی در شمــــاره ها رخ داده باشد. اگر چنین شده باشـــــد، نگارنده را عفو کرده، مطلوب خـــــــودرا یک شماره پیشتر ویا بعدتر جستجو نمایند.

چیزیکه نگارنده در باره محتوای کتاب علاوه میکنم اینست که این کتاب در پهلوی اینکه یک اثر جامــع و خیلی غنی در بـــــاره تاریخ مطبوعات افغانستان میباشد، در حقیقت تاریخ تحول فرهنگی افغانستان را نیز ارائه می نماید. درین کتاب بادست باز تلاش گردیده تا از مؤسسات فـــرهنگی و ریشـــــه های فــــــرهنگ ستــــــیزی و دورنما های تحـولات فرهنگی افغانستان گرمجوشانه بحث شود. پس خوانندگان محترم باین کتاب نه تنها بحیث تــــاریخ مطبوعات افغانستان عطف تــــــوجه داشته باشــــند، بلکه بحیث تاریخ فــــرهنگی افغانستان نیز بنگرنــــد که میتواند رهنمــــا و راه گشـــای خوبی بــــرای کسانی باشــــد که در آینده بخــــواهند تاریخ تحـــــول فــرهنگی افغانستان را تألیف نمایند.

باید بگویم که در تألیف این کتاب دوستان، مؤرخان و ژورنالیستان باتجربه فراوانی با من همکاری کرده اند. جناب نجم کاویانی که همکار دایمی و همیشگی آریانای برونمرزی هستند، مواد معتبری در باره روزنامه بخاری شریف چاپ کردند که حتی بعضی قسمتهای مقاله های شان مستقیماً درین کتاب گنجانیده شده است. در بخش فرهـــــنگی ازیادداشتـــــهای جناب حمزه واعظی استفاده کرده ام که بی شک بر غنای این اثـر تأثیر عمیق داشتـه است. جناب محترم عـارف دانش همکار این نشـــــریه و مشـــــوق چاپ این کتاب، آخرین پروف خوانی این گنجینه فرهنگی و ژورنالیستی را صمیمانه انجام داده اند که نظر باثواب شان شامل حال این کتاب میباشد.

این مجموعه به هیچ صورت تکمیل نیست که از حقدار اولی و اصلی آن جناب پروفیسور حبیب الرحمن هاله سپاس فراوان نه نمائیم. جناب هاله که در آغازکار آمر دیپارتمنت مطبوعات دانشکده ژورنالیزم، دانشگاه کابل بودند، اولین سنگ بنای این مجموعه را مشوره دادند و مرا برآن داشتند تا همچو اثری را طراحی کنم. ایشان با حسن نیت لکچر نوتهارا میخواندند و ازگرد آورده های هفته وار من لذت میبردند. .

یکباردیگرخودرا مکلف میدانم از همکاریهای دوستانم پروفیسور حبیب الرحمن هاله، نجم کاویانی و همکار صمیمی و همیشگی نشریه آریانای برونمرزی جناب پروفیسور شاه علی اکبر شهرستانی و استاد تازه کار، جوان و پرتلاش دانشگاه البیرونی جاهد مشتاق که در جمع آوری اسناد و مدارک معتبر ژورنالیستی مرا یاری رسانیده اند سپاس فراوان کنم.

از سایر دوستانیکه درین راه با من همراهی کرده اند سپاس فراوان دارم، امیدوارم که در نشر و چاپ سایر مجموعه هایم نیز این دوستان با من باشند و بتوانیم باهم و کمک یک دیگر آثار ماندگار دیگری نیز به جامعه افغانستانی خود تقدیم بداریم. دوستان شاد و همیشه باشند.

درود

پروفیسور رسول رهین

استوکهولم، سویدن

حمل 2017

TOLO TV LIVE

رد پـــای فـــرعــــون

...
رد پـــای فـــرعــــون
افســانــهء در پنــاه حقیــقت

افسانه ی در پناه حقیقت
نویسنده: احمد بهارچوپان
ویراستار: آثار الحق حکیمی

برای دانلود این کتاب ارزشمند
بروی پوشه آن اشاره نمائید!

.....

تـاجیــکان در گــذرگــاه تــاریخ

پروفیســور رســـول رهیــن
پروفیســور رســـول رهیــن
مجمــــوعه مقـــالات پیــرامــون
تاجیــــکان درگـــذرگــــاه تــاریــــخ

مقـــــاله نخست
خـــاســـتگاه واژه تاجیــــک

مقــــــــاله دوم
تاجیــــکان پـــار دریـــا

مقــــاله ســـوم
تاجیـــکان خُــراســـان باختــری یـا
(افغـــــانســــتان کنـــــونی)

مقـــاله چهــارم
تاجیکــــان باختـــری یـا
(افغــانســـتان کنـــونی)

مقـــاله پنجـــم
ظهــور باغبــان بچـهء تاجیــک تبــار:
(شـــاه حبیب الله کلــــکانی)

مقــــاله ششــم
حکومت خـودکـــامه محمـد نـادر و
قتـل عـام تاجیـکان کـابل وشمالی

مقــــاله هفتـم
قتــل عــام تاجیکـــان، اوزبکـــان و
تـــرکمنهـــای قطغـــن و بدخشـــان

مقــــاله هشــتم
عملــکرد غیــر انســانی
محمــد هاشــم صـــدراعظـــم
در مقــابل
تاجیکـان و هـزاره هــای افغـانسـتان

مقــــاله نهــــــم
وضــع تاجیــکان در دوره دمــوکــراسی
قُـــلابی شـــاه محمـــــود خــان

مقـــــاله دهـــــــم
وضـــع تاجیکـــان در دوره صــــدارت و
جمهـــوریت اســتبدادی محمــدداؤد

مقـــاله یازدهــــم
وضع تاجیکـــان در
جمهـــوری دمو کراتیک
تره کــــــی و حفیــــــــظ الله امیـــن

مقـــاله دوازدهـــم
وضـــع تاجیکـــان در دوره
زمــامــداری ببــرک کــــــارمــل

مقــاله سیزدهـــم
وضــع تاجیکــان در دوره
زمــامــداری داکتــر نجیب


مقـــــاله چهـــاردهــم
وضع تاجیکــان دردوره
زمــداری قلابی حامـد کــرزی

...

...

تاجيکـــان در قـــرن بيســتم

 

متـــن کــامـــل کتـــاب
متـــن کــامـــل کتـــاب
تاجيکــــان در قــــرن بيســـــتم
بـــرای دانلـــود


تـــن کــامـــل کتـــاب

تاجيکــــان در قــــرن بيســـــتم

سـرگذشت زبـان فـارسی دری


سـرگذشت زبـان فـارسی دری 

ســرگـــذشت
زبـــان فـــارسـی دری

ایســـتگاه خبــری "یکصــــدا"


یکصـــدا
ایســــتگاه خبـــری یکصـــــدا

.

رســتاخیز پرسـتوهای تغییر

تعداد آنلاین

سایت پذیرای 130 مهمان آنلاین

ازهمیـن قـلم درخـــاوران


Notice: Undefined variable: list in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 150 Notice: Undefined variable: html in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 150 Notice: Undefined variable: list in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 151 قدرت گرفته از Soltia!. XHTML and CSS.