Khawaran.com نشریهء سیاسی، فرهنگی، تاریخی و اجتماعی افغانستان

این دین، با آن دین فرقی ندارد، ما کژ نگر هستیم. PDF پرینت ایمیل
مقـــــــالات - مـــذهبـــی
نوشته شده توسط وخشور بدخش   
شنبه ، 22 خرداد 1395 ، 06:43

چشم اندازی کوتاهی بریک نوشته‌ی احمد ذکی موسی
نوشته های پسین ذکی خاورنیاراکه می‌خوانم فکر می‌کنم این نوشته در مدرسه‌های شمال و قبایل آزاد پاکستان تحریر شده باشد، کسانی‌که آقای خاورنیارا نشناسند فکر می‌کنندکه او یک ملای تندرو افراطی تربیه شده در مدرسه های پاکستان است.
اما این احمد ذکی موسایی امروزی با خاورنیای چند سال پیش خیلی تفاوت کرده است، از یک روشن فکر دینی که مایان فکرش می‌کردیم به‌یک افراط‌گر دینی تبدیل شده است. دلیل این گردش و جهش را نمی‌دانیم اما این نوشته‌ی آخری اش خیلی خیلی واقع بینانه نبود نسبت به وقایع و مسایل مطرح بحث خودش.
آقای خاورنیا در مقاله‌ی زیر نام«این دین، باآن دین تفاوت دارد» مدعی شده اندکه گروه های سیکولار با استفاده‌ی ابزاری از جامعهِ مدنی مانع نهادینه سازی ارزش‌های دینی هستند. اما این ارزش‌های دینی و رجال دینی را تعریف نکردندکه چیست و کدام ها اند. گرچند من‌هم با بیشتر عملکردهای همین روشنفکران و جامعه‌ی مدنی موافق نیستم اما این به این معنا نیست که یک سنگر خدایی(؟) در مقابل آن خواسته ها و نیازهای انسانی ایجاد کنم.
عالم دینی‌ای را که ما در جامعه و میراث دینی خویش می‌شناسیم همان توجیه‌گران ظلم و اجحاف سلاطین و خون‌خواران چند قرن اسلامی به نام خلافت و امارت است نه چیزی بیشتر از آن. حالا در میان آن‌ها شاید عالمان خوبی مانند امام ابوحنیفه (رح) هم بوده اند اما می‌بینیدکه حتا فتوایش را قبول نکرده و به عذاب های سختی گرفتارش کردند و به قتلش رساندند.
به گفت شما آری تاریخ دین نشان می‌دهدکه عالمان دینی هیچ‌گاه خاستار حکومت نبوده اند اما خودشان در واقع ایجاد کننده‌ی حکومت هایی به مزاق خویش بوده اند و اصلا حکومت ساز و نظام ساز بوده اند، حتا به حدی که با تفسیر و تاویل خویش دین و نظام اسلامی را از اصل آن دور کردند. هم‌چنان شما علمارا برای تطبیق شریعت معاف از مداخله در امور حکومت داری می‌کنید ولی خود شریعت را تعریف نمی‌کنید. آیا مراد شما همان شریعتی است که در جوامع استبداد و یکه سالاری را حاکم کرد؛ است یا این‌که آن شریعتی را که پا بالای حقوق افراد گذاشته و سنگ تمام را بر بالای تکلیف شان گذاشت؛ است؟ شریعت دینی یاهم اسلامی به گونه‌ی که شاهد هستیم یکی نیست. ما فتواها و برداشت های گوناگون از شریعت اسلامی داریم. اصلا ما چیزهایی را که امروز به نام شریعت اسلامی داریم بیشترشان با اصل دین و نص منافات دارند
ملاعمرهم شریعت اسلامی را در افغانستان پیاده می‌کرد. داعش هم شریعت اسلامی دارد پیاده می‌کند و حکومت‌های شاهی عربستان و آخوندی ایران هم شریعت اسلامی را دارند پیاده می‌کنند، منظور نظر شما کدام شریعت است؟؟؟!
در بندی دیگری، شما مدعی شده ایدکه «رجال دین اروپایی قرون وسطا، تلاش می‌کردند تا جلو رشد عقل آدمی را بگیرند... اما عالمان دینی در جامعه‌ی ما همواره برای طلب علم و رشد عقل دعوت می‌کنند...»
اما این‌جا شما از دعوت به سوی عقلانیت و رشد عقل آدمی در جوامع اسلامی نگفته اید. من‌که می‌بینم شریعت و به گفت شما عالمان دینی ما خودشان بزرگ‌ترین دشمن عقل و عقلانیت بوده و هستند و هیچ‌گاهی جهش‌های عقل باوری را در آن‌ها ندیده ایم و جامعه‌ی دینی ماهم شاهد نبوده است. شریعت ما به حدی خشک و بی‌رمق است که هیچ‌گاه با عقلانیت نمی‌تواند کنار بیاید و نیامده است. شما نمی‌توانید در قرن 21 از سازگاری شریعت ما با علم و تخنیک بگویید چون اگر شریعت ما باچیزهایی‌که گفتم سازگاری می‌داشت ما الان این‌گونه سرافکنده و به دور از دانش و تخنیک نمی‌بودیم. ما کم‌تر جرقه های علمی را در حوزه‌ی شریعت خویش داریم و جای های هم که چنین جست‌وخیزهای دیده شد، همین شریعت ما دست به تکفیر و سرکوبی آن زد و آن را غیر دینی خواند.
گفته اید«عالمان دین ما به مردم علم می آموزند... و رجال دین در اروپا بلیت می فروختند...»
کدام علم؟ کدام عقل؟ آیا کسی علمی به ما آموخته است؟ جز آموزش قاعده بغدادی و قدوری و پنج گنج و دعاو ودرود؟ من‌که این هارا در جمع علم نمی‌توانم قبول کنم. علم آن چیزی نیست که شما منظور کرده اید جان برادر!
آیا ندیدی عالمان دینی ماهم با تکفیر و تفسیق شان بهشت و دوزخ می‌بخشند؟! آیا نمی بینی که عالمان دینی ماهم کلید بهشت می‌دهند و تکت دوزخ؟! مگر در جامعه‌ی دینی ما زندگی نکرده‌ای؟ ازینکه خودت فرزند یک عالم دینی هستی کسی جرئت نکرده است که ترا تهدید و یا تکفیر و تفسیق کند اما کسانی‌که پسر ملا یا عالمی نیستند این درد و این فشار را زیر سم شریعتی که شما از آن حرف می زنید خوب درک می‌کنند و به سختی تحمل می‌کنند. هم چنان فکر کنم خودت از یک دین آرمانی که گفته می‌شود در صدر اسلام وجود داشت صحبت می‌کنی؟!.
شما اگر فرقه‌ی معتزله را دیده باشید همین شریعت دینی ما منزوی اش کرد و حتا فتواهای کفر، منحرف، و مرتد و... بربالایش حواله کردند که عقلانیت نگری را در شجره‌ی دین و شریعت خشکاندند. این‌که شما از روی گردن‌کشی یاهم به هر چیز( نه) گفتن آمده اید پیرامون موضوع تحلیل شفاهی و غیر استدلالی کرده اید حرف جداست ولی چیزی راکه شما عنوان کرده اید یک کلّیت بزرگی است که تنها می‌تواند ده درصد آن به واقعیت نزدیک باشد نه همه‌ی آن.
گفته اید که در اروپای کسی حق نداشت سخن رجال دینی را رد کند اما در این‌جا این کاررا می‌کنند، تو مگر می‌توانی حرف ملاعمر را رد کنی؟ آیا می‌توانی حرف گلبدین را رد کنی؟ آیا می توانی حرف داعش و القاعده و.... را ردکنی؟ ازین هاکه بگذریم در گذشته هم ذهنیت چند ملای دینی برجامعه‌ی دینی حاکم بود و حرف ملا حرف خدا بود و هیچ‌کس در برابر آن نتوانسته بود بایستد و حالاهم کم‌تر اتفاق می افتدکه کسی در برابر این ملاها بایستد. این‌که شما چند استثنارا منظور نظر دارید؛ آن‌ استثناها در اروپاهم  بود و ما در کل یک جنبش دانش پژوه و خرد باور را نداشته ایم و اگر داشته ایم در خفا از ترس همین شریعت مداران فعالیت داشتند. و از ترس همین شریعتی که شما می‌گویید به مغاره ها خزیده بودند و بحث های شکل گرفت که امروز مولانا، بوعلی سینا، خیام و... داریم.
گفته اید که در آن‌جا (اروپا) رجال دین به تخدیر اندیشه می‌پردازند در حالی‌که فراموش کرده اید در این‌جاهم همین عالمان دینی به تخدیر اندیشه ها حتا بدتر و تندتر از آن می‌پردازند و ما نمونه های زیادی داریم از ایجاد فرقه ها و دسته های گوناگون از آغاز تا امروز و حتا خون‌های زیادی ریخته شد بدین منظور و سرهای زیادی بریده شد.
در جایی بازهم گفته اید که در اینجا(جامعه‌ی اسلامی) عالمان با مردم اند و معامله می‌کنند و... اما در اروپا رجال دینی بر پشت مردم اند. اما شما کاملاً این را غلو می‌کنید، نه غلو نه که حتا افترا می‌بندید یاهم بگویم برعکسش را دارید می فرمایید.
اصلا در این جاست که (جامعه ی دینی اسلام) عالمان دینی برگرده های مردم سوار اند و از خورد و نوش و چوب سوخت زمستان تا نان جمعه‌گی، دوره‌ی سر قبر، چهل الهاک، حق الله، عشر، صدقه، فطر روزه، پوست قربانی و... همه اش مربوط به ملا بوده و تمام مخارج یک ملارا مردم می پردازند. اما من نمی‌دانم تعریف شما از گرده سواری چیست؟ اینست یاچیزی دیگر؟
ولی یک چیز را نادیده نگیرید به همان حدی که رجال دینی آن‌ها منبع اوامر و نواهی اند دوچند آن عالمان فتوا ساز آیت فروش ماهم منبع اوامر و نواهی اند. شما ببینید ما چندین تفسیر، برداشت و باور از دین داریم و حتا در احکام و سنت های مان باورها و برداشت های گوناگونی داریم که منبع بیشترین این باورها همین عالمان دینی اند.
و یک فرافکنی یافرار از واقعیت دیگر این‌که شما آن‌جا(اروپا) دارید از مرجعیت رجال دینی حرف می‌زنید ولی این‌جا دارید از مرجعیت حکم خدا حرف می‌زنید. شما حتا به عمد نمی‌خواهید که باورها و برداشت های رجال دینی آن‌هارا با باورها و برداشت های عالمان دینی ما مقایسه کنید. شما باور و عملکرد افراد آن‌ها(اروپایی‌ها) را با حکم الهی (قران) مقایسه می‌کنید. در حالی‌که در شریعت اسلامیی که شما دارید از آن حرف می‌زنید نیمی از قران‌کریم غیر قابل استفاده باقی مانده و به عمد کنار گذاشته شده است توسط همین عالمان دینی مورد مباهات و افتخار شما.
شما یک آرمان، یک خیال، یک آرمانشهر را در برابر عملکرد متولیان دینی اروپایی قرار می‌دهید و بعد به تخبتر شانه بالا می‌اندازید و فکر می‌کنیدکه استدلال کرده اید اما نه خیلی بی انصافی می‌کنید. شما باید عملکرد آن‌ها(پیروان حضرت عیسی ص) را با قرآن ما به مقایسه نگیرید  و عملکرد کشیش را با پیامبر ما مقایسه نکنید بلکه اگر چنین می‌کنید بیاید عملکرد  حضرت عیسی را با حضرت محمد(ص)  و انجیل تحریف ناشده را با قران شریف به مقایسه بگیرید و عملکرد کشیش را با ملاهای ما به مقایسه بگیرید بعد ببینیدکه آب چند نیزه از سر بلنده پریده است؟!
امید وارم از عینک شریعت دینی نه که از عینک وحی الهی و عملکرد و رهنمون های پیامبر گرامی اسلام برقضایا بنگرید و انگشت انتقاد یا اعتراض بگذارید و خلاهای استدلال منطقی و علمی را در جامعه ی دینی ما پر کنید چون چشم امید ما هستید.
14/2/1395 کابل              وخشور بدخش     


Advertise your business here. Click to contact us.
تنها کاربران عضو شده می توانند نظر ارسال کنند!

!joomlacomment 4.0 Copyright (C) 2009 Compojoom.com . All rights reserved."

 

تـاریخ مطبـوعـات جلد سوم

..
جلد ســوم
تاریخ مطبوعات افغانستان

تاریخ مطبوعات افغانستان

تاریخ مطبوعات افغانستان؛
شامل "نشرات برونمرزی کشور"

مؤلف: پروفیسور رسول رهین
..

دوستان عزیز!

اینک جلد سوم تاریخ مطبوعات افغانستان؛ شامل "نشرات برونمرزی کشور" تازه به زیور چاپ آراسته گردیده است.

علاقمندان میتوانند با تماس به مؤلف ویا ناشر کتاب به محتوای غنی کتاب آشنایی پیداکنند. برای آشنایی بیشتر مشخصات کتاب را در ذیل مطالعه بفرمائید.

جلد سوم

"تــاریخ مطبــوعــات افغــانســتان"
(نشرات
برونمرزی)

مشخصات کتاب:

عنوان: تاریخ مطبوعات افغانستان؛

(نشرات برونمرزی افغانستان)

(1357 – 1390)

مؤلف: پروفیسور رسول رهین

محل نشر: استوکهولم، سویدن

ناشر: شورای فرهنگی افغانستان

تاریخ نشر: مارچ 2017 (حمل 1396)

مصحح: عارف دانش

صفحه آرا : ضیاء رهین

طرح روی جلد: پوهنیار جاهد مشتاق

تیراژ: 1000 نسخه

آدرس ناشر:

Prof. Abdul Rasul Rahin

12751 Skärholmen, Sweden

Tel. 0046 8 740 63 65

Mob. 0046 73 924 09 07

E-Mail: rahin@khawaran.com

Website: www.khawaran.com

شماره ثبت: ISBN:978-91-978820-3-3

**************************

حرفهای مؤلف

دوستان عزیز:

خوشحالم، اینک حسب وعده یی که به ژورنالیستان عزیز داده بودم، توفیق یافتم جلد سوم تاریخ مطبوعات افغانستان را که محتوی نشریه های برونمرزی افغانستان میباشد، پس از سعی و تلاش دامنه داری در خارج میهن تکمیل کرده به اختیار شما دوست داران مطبوعات برونمرزی افغانستان میگذارم.

هرچند تکمیل این پروژه در برونمرزی کار آسان و ساده نبود؛ ولی با همکاری دوستان و علاقمندان دسپلین ژورنالیزم و تماسهای مداوم با ژورنالیستان پرکار خارج کشور امکان آن برایم میسر گردید تا انجام این کار مهم و با ارزش را به حقیقت مبدل نمایم. برای ایفای این کارپر ارزش تلاش کردم به ادامه شیوه کاری جلد اول و دوم تاریخ مطبوعات افغانستان مقدمه پر محتوایی در باره آغاز نشرات فارسی دری در جهان، خراسان شرقی یا افغانستان کنونی، چگونگی رشد نشرات برونمرزی افغانستان در دهه های اخیر معلومات جامع در اختیار شما علاقمندان فرهنگ غنی خراسانی بگذارم.

با آنکه دسترسی به مطبوعات این دوره هاکه در سراسر کشورهای جهان پراگنده میباشند، مشکل است وبا تمام تلاشها بازهم این امکان رابه من نداد تا به همه آنها دسترسی پیداکنم؛ ونیز اکثر این نشریه ها پس از انتشار یک یا دو شماره متوقف گردیده بودند که اینهم میتوانست بر دشواری جمع آوری و توضیح محتوایی آنها تأثیر منفی گذارد. چاپ یک نشریه به عین نام و عنوان در چند شهر و چندکشور جهان از مشکلات دیگری بود که توانست در تفکیک و شناسایی نشریه هامشکل ایجاد نماید، نشرنامنظم و غیر مسلکی نشریه ها که اکثر شان فاقد تاریخ نشر، معلومات در باره ماهنامه و جریده بودن ویا روزنامه بودن آنها فکت دیگری است که کار مارا به کندی سوق کرده، حتی مؤفق نشدیم شهرت مکمل یکتعداد نشریه ها را که بایست مکمل معرفی میشد بدست بیآوریم. و لی نگارنده که در تصمیم خود عزم راسخ داشتم سعی کردم با استفاده از محتوای نشریه هایی که بدسترسم قرارداشتند و نیز آثار چاپ شده سایر محققان و ژورنالیستان داخلی و خارجی بر مشکلات غلبه کرده در تکمیل این پروژه ارزشمـند ساعی بمانم. اینکه گفته اند تصمیم نصف مؤفقیت است، بکار خود ادامه داده تقریباً بیشترین و حتی کاملترین مجموعه نشــــریه های چاپی برونمرزی را که تعداد مجموعی آنها به بیش از 900 نشریه میرسد جمع و باختیار دوستداران مطبوعات برونمرزی کشور بگذارم.

ازدوستان و علاقمندان، بخصوص از ژورنالیستان سخت کوش کشور توقع دارم، در صورتیکه اشتباهی و یا اصلاحی در باره تاریخ ها وسایر معلومات داده شده درکتاب نزد شان ظاهر گردد، صمیمانه و دوستانه مرا در جریان گذارند تا در چاپهای بعدی مطابق بمیل و آرزوهای شان کتاب جامع در اختیارشان بگذاریم.

در مورد ژانرکتاب که یکی دیگر از مهمترین ژانر های مطبوعاتی بشمار میرود بخاطر وسیع بودن انتشار کتاب در برونمرزی نتوانستیم درین مجموعه کاری انجام بدهیم. سعی خواهم کرد تا در جلد جداگانه آثار چاپی این دوره ها را نیزبچاپ رسانم.

مطلب مهم دیگری که میخواهم از آن آگاهی دهم اینست که بنابر نداشتن حروف مشخص الفبای پشتـــو در کمپیوتر کاری ام، نتوانستم واژه های .پشتو را به حروف خاص پشتو تائپ کنم. هرچند معادل فارسی دری آنها را آورده ام ولی کافی نیست و در خواندن واژه های پشتو یک اندازه دقت بیشتر ضروری میباشد. ازین بابت شرمنده ام و ازدوستان خود عذر میخواهم.

قابل یاد آوری میدانم که بدسترس قرار دادن سهل و آسان این مجموعه، ایجاب میکرد تاعموم نشریه های هر دوره را پس از دسته بندی به روزنامه، جریده، ماهنامه، دوماهنامه، فصلنامه و...، به ترتیب تاریخی، تنظیم نموده، سپس یک تعداد نشرات این دوره ها راکه به سبب ناقص بودن فنی نشرآنها در گروپ های بالا نمی گنجیدند زیر نام نشریه ها معرفی کنم. البته یک تعداد گاهنامه ها نیز در اخیر هر دوره به ترتیب تاریخی آورده شده است.

امیدوارم پس از چاپ جلد سوم بتوانم بالای ژانر کتاب های برونمرزی کارکرده، جلد چهارم این مجموعه را که محتوی آثار چاپی این دوره ها میباشد، هرچه زودتر بچاپ رسانم. در اینجا یک مطلب را میخواهم به علاقمندان در میان گذارم؛ آن اینکه، چون همه فصلهای کتاب حاضر، درفصلنامه آریانای برونمرزی بخـاطر گرفتن نظرات علاقمندان محترم بچاپ رسیده است و دوستان نظریات نیک خود را بوقت و زمانش ارسال داشته اند؛ کوشیده ام در نسخــــه آخری و چــــــاپ نهایی "زیر نویسها".را از آخر هر بخش به آخر فصلها با شماره های جدید تسلسل بدهم. مطلب اینست که ممکن در تنظیم شماره ها درداخـــــل متن ویاهم در"زیـــــر نویسها" که در آخر هر فصل برده شده است، یگان پـــــس و پیشی هایی در شمــــاره ها رخ داده باشد. اگر چنین شده باشـــــد، نگارنده را عفو کرده، مطلوب خـــــــودرا یک شماره پیشتر ویا بعدتر جستجو نمایند.

چیزیکه نگارنده در باره محتوای کتاب علاوه میکنم اینست که این کتاب در پهلوی اینکه یک اثر جامــع و خیلی غنی در بـــــاره تاریخ مطبوعات افغانستان میباشد، در حقیقت تاریخ تحول فرهنگی افغانستان را نیز ارائه می نماید. درین کتاب بادست باز تلاش گردیده تا از مؤسسات فـــرهنگی و ریشـــــه های فــــــرهنگ ستــــــیزی و دورنما های تحـولات فرهنگی افغانستان گرمجوشانه بحث شود. پس خوانندگان محترم باین کتاب نه تنها بحیث تــــاریخ مطبوعات افغانستان عطف تــــــوجه داشته باشــــند، بلکه بحیث تاریخ فــــرهنگی افغانستان نیز بنگرنــــد که میتواند رهنمــــا و راه گشـــای خوبی بــــرای کسانی باشــــد که در آینده بخــــواهند تاریخ تحـــــول فــرهنگی افغانستان را تألیف نمایند.

باید بگویم که در تألیف این کتاب دوستان، مؤرخان و ژورنالیستان باتجربه فراوانی با من همکاری کرده اند. جناب نجم کاویانی که همکار دایمی و همیشگی آریانای برونمرزی هستند، مواد معتبری در باره روزنامه بخاری شریف چاپ کردند که حتی بعضی قسمتهای مقاله های شان مستقیماً درین کتاب گنجانیده شده است. در بخش فرهـــــنگی ازیادداشتـــــهای جناب حمزه واعظی استفاده کرده ام که بی شک بر غنای این اثـر تأثیر عمیق داشتـه است. جناب محترم عـارف دانش همکار این نشـــــریه و مشـــــوق چاپ این کتاب، آخرین پروف خوانی این گنجینه فرهنگی و ژورنالیستی را صمیمانه انجام داده اند که نظر باثواب شان شامل حال این کتاب میباشد.

این مجموعه به هیچ صورت تکمیل نیست که از حقدار اولی و اصلی آن جناب پروفیسور حبیب الرحمن هاله سپاس فراوان نه نمائیم. جناب هاله که در آغازکار آمر دیپارتمنت مطبوعات دانشکده ژورنالیزم، دانشگاه کابل بودند، اولین سنگ بنای این مجموعه را مشوره دادند و مرا برآن داشتند تا همچو اثری را طراحی کنم. ایشان با حسن نیت لکچر نوتهارا میخواندند و ازگرد آورده های هفته وار من لذت میبردند. .

یکباردیگرخودرا مکلف میدانم از همکاریهای دوستانم پروفیسور حبیب الرحمن هاله، نجم کاویانی و همکار صمیمی و همیشگی نشریه آریانای برونمرزی جناب پروفیسور شاه علی اکبر شهرستانی و استاد تازه کار، جوان و پرتلاش دانشگاه البیرونی جاهد مشتاق که در جمع آوری اسناد و مدارک معتبر ژورنالیستی مرا یاری رسانیده اند سپاس فراوان کنم.

از سایر دوستانیکه درین راه با من همراهی کرده اند سپاس فراوان دارم، امیدوارم که در نشر و چاپ سایر مجموعه هایم نیز این دوستان با من باشند و بتوانیم باهم و کمک یک دیگر آثار ماندگار دیگری نیز به جامعه افغانستانی خود تقدیم بداریم. دوستان شاد و همیشه باشند.

درود

پروفیسور رسول رهین

استوکهولم، سویدن

حمل 2017

TOLO TV LIVE

SHAFI AYAR - 337

رد پـــای فـــرعــــون

...
رد پـــای فـــرعــــون
افســانــهء در پنــاه حقیــقت

افسانه ی در پناه حقیقت
نویسنده: احمد بهارچوپان
ویراستار: آثار الحق حکیمی

برای دانلود این کتاب ارزشمند
بروی پوشه آن اشاره نمائید!

.....

تـاجیــکان در گــذرگــاه تــاریخ

پروفیســور رســـول رهیــن
پروفیســور رســـول رهیــن
مجمــــوعه مقـــالات پیــرامــون
تاجیــــکان درگـــذرگــــاه تــاریــــخ

مقـــــاله نخست
خـــاســـتگاه واژه تاجیــــک

مقــــــــاله دوم
تاجیــــکان پـــار دریـــا

مقــــاله ســـوم
تاجیـــکان خُــراســـان باختــری یـا
(افغـــــانســــتان کنـــــونی)

مقـــاله چهــارم
تاجیکــــان باختـــری یـا
(افغــانســـتان کنـــونی)

مقـــاله پنجـــم
ظهــور باغبــان بچـهء تاجیــک تبــار:
(شـــاه حبیب الله کلــــکانی)

مقــــاله ششــم
حکومت خـودکـــامه محمـد نـادر و
قتـل عـام تاجیـکان کـابل وشمالی

مقــــاله هفتـم
قتــل عــام تاجیکـــان، اوزبکـــان و
تـــرکمنهـــای قطغـــن و بدخشـــان

مقــــاله هشــتم
عملــکرد غیــر انســانی
محمــد هاشــم صـــدراعظـــم
در مقــابل
تاجیکـان و هـزاره هــای افغـانسـتان

مقــــاله نهــــــم
وضــع تاجیــکان در دوره دمــوکــراسی
قُـــلابی شـــاه محمـــــود خــان

مقـــــاله دهـــــــم
وضـــع تاجیکـــان در دوره صــــدارت و
جمهـــوریت اســتبدادی محمــدداؤد

مقـــاله یازدهــــم
وضع تاجیکـــان در
جمهـــوری دمو کراتیک
تره کــــــی و حفیــــــــظ الله امیـــن

مقـــاله دوازدهـــم
وضـــع تاجیکـــان در دوره
زمــامــداری ببــرک کــــــارمــل

مقــاله سیزدهـــم
وضــع تاجیکــان در دوره
زمــامــداری داکتــر نجیب


مقـــــاله چهـــاردهــم
وضع تاجیکــان دردوره
زمــداری قلابی حامـد کــرزی

...

...

تاجيکـــان در قـــرن بيســتم

 

متـــن کــامـــل کتـــاب
متـــن کــامـــل کتـــاب
تاجيکــــان در قــــرن بيســـــتم
بـــرای دانلـــود


تـــن کــامـــل کتـــاب

تاجيکــــان در قــــرن بيســـــتم

سـرگذشت زبـان فـارسی دری


سـرگذشت زبـان فـارسی دری 

ســرگـــذشت
زبـــان فـــارسـی دری

ایســـتگاه خبــری "یکصــــدا"


یکصـــدا
ایســــتگاه خبـــری یکصـــــدا

.

رســتاخیز پرسـتوهای تغییر

تعداد آنلاین

سایت پذیرای 437 مهمان آنلاین

Notice: Undefined variable: list in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 150 Notice: Undefined variable: html in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 150 Notice: Undefined variable: list in /var/www/vhosts/khawaran.com/httpdocs/templates/mini-website-builder/html/pagination.php on line 151 قدرت گرفته از Soltia!. XHTML and CSS.